مشهد قدیم - صفحه 13

عموحسین، پیرمرد خوش‌اخلاق و خوش‌روی محله کوشش که به قول خودش «۸۰ سال است عمرم را در این محله تمام کرده‌ام!» بنّای قدیمی‌ای که خیلی از خانه‌های محدوده گاراژدار‌ها یاکوشش به دست او ساخته شده است.
حاج قربان‌علی غلامی معروف به حاجی قهوه‌چی، ۴۶ سال است که کار استخراج سنگ‌ها از کوه های خلج را انجام می‌دهد. تنها دارایی او کافه‌ای با ۶۲ سال قدمت به نام خلج واقع در روستایی به همین نام است.
طبق نقشه سال‌۱۳۴۶‌، خیابان وکیل‏‌آباد از میدان ملک‏‌آبادآغاز می‏‌شده اما بخش اصلی این جاده از فلکه پارک تا سه‌راهی طرقبه و شاندیز امتداد یافته و در همان سال‏‌های نخست ساخت این معبر نیز بخش نخستین آن «احمدآباد» خوانده می‌‎شده است.
تاریخ تولد غلامرضا سلیمان‌زاده میلانی که حالا شاید مسن‌ترین پدر محله دانشجو باشد را پدرش پشت قرآنی از پوست آهو نوشته که آن را هم سال‌هاست به آستان قدس رضوی اهدا کرده‌اند. 
حاج هاشم نصر از قدیمی‌های محله هفده شهریور است، حسینیه هیئت محبین قرآن و اهل‌بیت (ع) یعنی همان خانه محل سکونت و بر گردن خیلی از اهالی حق پدری دارد.
حاج‌محمد رضازاده بیش از ۷۰ سال است که دوخت‌و‌دوز می‌کند. خیلی از شلوار‌های ساسون‌دار و کت‌های یقه‌انگلیسی اهالی قدیمی محله کوشش کار دست اوست.
حسن یاری یکی از مربی‌های باسابقه آموزشگاه رانندگی مشهد است که از سال ۶۵ کارش را شروع کرده و تا کنون به بسیاری از مردم مشهد رانندگی را آموزش داده است.
محمدعلی عشرت آبادی ۴۲‌سال سابقه خدمت در آموزش و پرورش را دارد. او می‌گوید: ۲۲ ساله بودم که دوره دانشسرا را به اتمام رساندم و برای اولین بار در مدرسه‌ای در شهرستان تربت‌حیدریه مشغول به تدریس شدم.
قهوه‌خانه‌دار نزدیک در ورودی، بالای تخت چوبی و قالیچه مخصوص خودش می‌نشست. یک تشتک برنجی کوچک برای ریختن پول و یکی هم برای جمع‌آوری «پَته» در کنار دستش می‌گذاشت.
چاپخانه خراسان که امروز در کنار صد‌ها چاپخانه دیگر در مشهد روزگار می‌گذراند، زمانی تنها چاپخانه شهر ما بوده است. این چاپخانه به کوشش محمد‌صادق تهرانیان در سال ۱۲۹۱ هجری شمسی تاسیس شد.
مریض‌خانه‌های مشهد به دلیل شکل‌گیری در کنار بارگاه ثامن‌الحجج (ع)، شفاخانه نامیده می‌شدند و در گذر تاریخ، جای خود را به بیمارستان‌هایی دادند که نخستین و مهم‌ترین آنها، بیمارستان امام‌رضا (ع) است.
عبدالقدیر سبزواری، معروف به «آزاد سبزواری»، برخلاف اسمش، بیشتر روزگار جوانی را در زندان گذراند. او که روزنامه‌نگار بود، در اواخر دوره قاجار جریده‌ای به نام «آزاد» در مشهد چاپ و منتشر کرد.
چند گروهند؛ عده‌ای که از همه پیرترند و سنشان به ۸۰ پهلو می‌زند گوشه‌ای نشسته‌اند، تماشاگرند و به اصطلاح خودشان، بازنشسته تیله بازی. مهم ۶۰ساله‌ها هستند که گرد و خاک می‌کنند.
مقابل کوچه شهید عرفانی ۷ کوچه‌ای است که خیلی‌ها آنجا را نه به نام اصلی‌اش بلکه به کوچه «آقای شیدایی» می‌شناسند. او پزشکیار است و اهالی محله مقدم می‌گویند، دستش شفاست.
از زمانی که به دستور شاه عباس صفوی، نخستین قالی مشهد برای حرم حضرت‌رضا (ع) بافته شد، ده‌ها سال گذشت تا بازار سوت و کور فرش مشهد رونقی بگیرد.
«کوچه پله»، در خیابان بهار ۹ قرار دارد و ۱۲ پله می‌خورد. هنوز زیبایی گذشته را حفظ کرده و حتی برخی از در‌های این کوچه قدیمی‌و پیچ‌در‌پیچ با همان ظاهر قدیمی دارای دق‌الباب است.
هنگامی‌که درباره سیر تاریخی خیابان امام رضا(ع) در چند دهه اخیر می‌گردیم مشخص می‌شود این خیابان به دلیل همان جاگذاری ضدهوایی به نام ضدهوایی یا ضد معرف بوده است.
سیدقنبرعلی میرزاخانی معروف به «حاج‌آقا طاهری» ۳۲ سال امام جماعت مسجد صاحب‌الزمان (عج) خیابان عرفانی بوده تا اینکه کسالت، اجازه رفت‌وآمد او به مسجد را از او می‌گیرد و خانه‌نشینش می‌کند.
پدرم همیشه وقتی در نانوایی بود می‌گفت، مراقب باش نان حلال برای خانواده ببری، در شغل ما یکی از مصادیق نان حلال این است مردم نانی که سر سفره می‌برند، با خدابیامرزی بخورند.
«مهندسی تعمیر تلویزیون» شهرت جعفر بیکیان است. او حالا ۲۰ سال است که به عنوان کاسب قدیمی محله پروین اعتصامی در حرفه تعمیر وسایل الکترونیک فعالیت دارد.