تاریخی - صفحه 7

شاهرخ‌تیموری سال‌ها صبوری و تلاش کرد تا بالاخره توانست دیبای فاخر ایرانی را بر دیوار‌های خانه خدا بیاویزد. اتفاقی که حدود ۶۰۰ سال رخ داد و به‌نوعی جابه‌جایی قدرت میان شاه مصری و حاکم خراسان بود.
یکی از کراماتی که محمدبن منور به جدش ابوسعید ابوالخیر، نسبت داده، ارادت یک مار اژدهاوَش بزرگ در توس به شیخ بوده که حضور او سبب ترس همراهان می‏‌شده است. ارادت این مار به شیخ وسیله‏‌ای برای ایمان آوردن مردم و شکاکان به ابوسعید بوده است.
آنفلوانزا در دهه چهارم قرن ۱۴ خورشیدی درمان‌پذیر است ولی، اما و اگر‌هایی دارد؛ اما و اگرش هم در تقویت بنیه آدمی و داشتن امکانات مبارزه با بیماری است. چیزی که اغلب مردم فقیر ایران ندارند.
شرکت برانوبیل تا مدت‌ها در مشهد شعبه و نمایندگی رسمی نداشت. بازرگانان خراسانیِ مرتبط با عشق‌آباد، محصولات شرکت را شخصا و بعد از پرداخت عوارض گمرکی وارد ایران می‌کردند و کار توزیع آن را در کاروان‌سرا‌های داخل شهر برعهده داشتند.
تلاش‌ها برای مهار بحران تجویز‌های عجیب‌غریب جمعی «عطارنما» از دوره مشروطه آغاز شد؛ ماجرایی که به‌صورت عملی، با تأسیس دواخانه «ضیاءالاطبا» در سال ۱۲۸۱ خورشیدی، در کنار «حمام مهدی‌قلی‌بیگ»، وارد مرحله‌ای جدید شد.
دوران حکومت سلطان سنجر بر خراسان، بسیار طولانی بود و چیزی بیش از نیم قرن به درازا کشید. او حتی پیش از آنکه به فرمانروایی سلاجقه برسد و سلطان شود، بر خراسان حکمرانی داشت اما اعتنای چندانی به عُمران و توسعه مشهد نداشت.
در تاریخ شهر مشهد، آتش‌سوزی‌های متعددی گزارش شده که عموما مربوط به هجوم اقوام مهاجم، هم‌چون ازبکان بوده‌است اما روایت‌هایی هم از آتش‌سوزی‌های ناشی از سهل‌انگاری وجود دارد که یکی از آنها در روز جمعه، ۲۹ آذرماه سال ۱۲۸۰ خورشیدی اتفاق افتاد.
گشتی در قرقی که روزگاری دژی نفوذناپذیر و ورود غریبه به آن غیرممکن بود.
الماس «کوه نور» در عهد افشاریه، روزگاری را در مشهد گذراند و بعدها، سرنوشت عجیب‌وغریبی پیدا کرد و امروزه در اختیار انگلیس و بخشی از تاج شاه یا ملکه این کشور است.
مرکز اسناد تاریخ و توسعه شهر شهرداری مشهد از سال ۹۵ فعالیت غیررسمی خود را در زمینه جمع‌آوری اسناد شروع کرده و توانسته است بسیاری از اسناد هویت سازمانی و شهری و تصاویر توسعه آن را گردآوری کند. این مجموعه در حال‌حاضر حدود ۵ میلیون عدد انواع سند را در ساختار خود ذخیره و نمایه‌سازی کند.
قبل از فعالیت روزنامه، «هفته‌نامه شهرآرا» در ۱۶سال فعالیت خود شاهد اتفاقات بسیاری بوده است؛ از انتشار ضمایم بیمه خبرنگاران تشکیل سازمان آگهی‌ها گرفته تا توقیف. ۱۷ اردیبهشت، سی‌امین سالگرد انتشار «هفته‌نامه شهرآرا» ست و آنچه می‌خوانید نگاهی گذراست به تاریخ ۱۶ سال انتشار آن؛ از گاهنامه تا پایان هفته‌نامه.
سنگ مقام امام‌رضا (ع)، از کهن‌ترین نمونه‌های شناخته‌شده در میان کتیبه‌های حرم است که اکنون در موزه آستان‌قدس‌رضوی نگهداری شده و در معرض نمایش زائران و علاقه‌مندان حضرت قرار گرفته است.
دستکم طی ۲۵۰ سال گذشته، مسیر ارتباطی مشهد به سمت غرب ایران و تهران به عنوان جاده زیارت و البته با کاربری‌های سیاحتی، نظامی، سیاسی و تجاری، از اهمیت فوق‌العاده‌ای برخوردار بوده و حفظ امنیت و تسهیل عبور و مرور در آن از سوی حکام دنبال می‌شده‌است.
قدمت ساخت صابون و صنعت صابون‌پزی در مشهد معلوم نیست، اما به نظر می‌رسد که نیاز دائمی به این محصول، باعث شده‌بود که کارگاه‌های مربوط به آن همیشه در شهر دایر باشد و به همین دلیل آگهی فروش صابون اولین‌بار در روزنامه «ادب» منتشر شد.
در دهه‌های نخست قرن چهاردهم خورشیدی سیدسعید طباطبایی که اصالتا اهل نائین بود، بخشی از املاک و دارایی‌های خود را وقف مسجد جامع گوهرشاد کرد. او بخشی از املاک خود در اصفهان را فروخت و در مشهد خریداری کرد.
می‌توان تاریخ نخستین حمایت‌ها از مادران را به بیش از ۸۰ سال پیش بازگرداند که نخستین جرقه‌های حمایت از زنان باردار در جامعه ایرانی کلید خورد. در آن دوران به دلیل نبود امکانات بهداشتی و مرگ و میر بالای مادران و نوزادان حمایت‌هایی بهداشتی صورت گرفت.
به درستی معلوم نیست که برگزاری مراسم سالروز ولادت امام‌رضا(ع) از چه زمانی در مشهد رضوی و حرم مطهر آن‌حضرت آغاز شده‌ است. گزارش‌های تاریخی از اجتماع دوستداران امام(ع) در حرم مطهر و در مناسبت‌های مذهبی خاص شیعه خبر می‌دهند.
وجود کتاب‌فروشی «نوروزعلی کتاب‌فروش» در مشهد، دست‌کم به یک دهه قبل از آگهی مربوط به روزنامه خراسان در دوره مشروطه باز می‌گردد. اولین آگهی فروش کتاب هم توسط این کتاب‌فروشی در روزنامه ۳۰ فروردین ۱۲۸۸ منتشر شد.
باید مشهد را در سال گزارش حافظ ابرو، شهری فاقد بارو و بدون خطوط مرزی آشکار بدانیم. با چنین فرضی که مبتنی بر شواهد موجود و از اعتبار مناسبی برخوردار است، می‌توان چنین پنداشت که فضای شهری و فضای حاشیه شهر، چندان قابل‌تفکیک از یکدیگر نبود.
اراضی سرده و سعدآباد مشهد تنها دو رقبه از موقوفات فراوان گوهرشاد خاتون بر مسجد جامع ساخت خودش، یعنی مسجد گوهرشاد در مشهد هستند. این دو مزرعه اوایل قرن گذشته به محدوده شهری مشهد اضافه شدند.