زمان ما هنوز توپ پلاستیکی نیامده بود 
کاسب محله احمدآباد نان اخلاق خوبش را میخورد 
خانمهای توس ۷۴ روضههایشان را به خیابان آوردند
بعد از اینکه زینبخانم نجمی به مناسبت ماه محرم، با اجازه همسایهها پنجروز روضه در خیابان برگزار کرد، همسایهها اینقدر از این موضوع استقبال کردند که آنها هم بانی شدند و قرار است کل سیروز محرم در این خیابان روضهخوانی برپا باشد.
عصر که میشود، کوچه را جارو میزنند و روفرشیهایشان را پهن میکنند. استکانها را میچینند. چای را دم میکنند و پرچم عزا را به دیوار میزنند. هرهمسایهای کاری را در دست میگیرد. هنوز ساعت۵ نشده، نیمی از فضا پر میشود. به هر طرف نگاه کنی، بانوانی را میبینی که درحال آمدن به مجلس عزای امامحسین (ع) هستند. اهالی توس ۷۴ در محله خاتمالانبیاء امسال دارند در کوچهشان روضه برگزار میکنند.
بعداز اینکه زینبخانم نجمی، به مناسبت ماه محرم، با اجازه همسایهها پنجروز روضه در خیابان برگزار کرد، همسایهها اینقدر از این موضوع استقبال کردند که آنها هم بانی شدند و قرار است کل سیروز محرم در این خیابان روضهخوانی برپا باشد.
استفاده بهینه از کوچه بنبست
بنبست توس۷۴ از ابتدای محرم با پرچمهای سیاه، پوشیده شده است. عصر که میشود، همسایهها مهیای روضه سیدالشهدا (ع) میشوند. از حدود ساعت ۱۷، زنان و دختران بهسمت محل برگزاری روضه میآیند و در مدت کوتاهی، جمعیتی حدود صدنفر جمع میشوند. پسرهای محل که به مداحی علاقه دارند، کنار هم مینشینند و بهترتیب بخشهایی از زیارت عاشورا را میخوانند. دعا که تمام میشود، گروه سرود دختران میآیند و سرودهای حماسی، انقلابی و عاشورایی میخوانند. سپس روحانیشان میآید و مراسم با سخنرانی و نوحهخوانیهای او ادامه مییابد.
در پایان برنامه، نوجوانان دعای «الهی عظمالبلا» را پخش میکنند و طنین آن در فضا میپیچد.
تجمعات شبانه در خیابانیشدن روضههای اهالی توس۷۴ بیتأثیر نبوده است. زینبخانم نجمی که ایده اولیه این اقدام با او بوده است، تعریف میکند: امسال که به اجتماعات شبانه میرفتیم، با خودم گفتم بد نیست در ایام ماه محرم، در خیابان هم روضهخوانی داشته باشیم. ازآنجاییکه انتهای توس۷۴ بنبست است، به نظرش میرسد محیط مناسبی برای این اقدام باشد.
ادامه یافتن عزاداری تا پایان محرم
زینبخانم میگوید: زنگ خانه همسایههای دوروبرمان را زدم و گفتم «اگر بخواهیم در اینجا روضهخوانی داشته باشیم، شما راضی هستید؟» خداراشکر موافقت کردند. ابتدا قرار بود من پنجروز روضه در کوچه برگزار کنم. دخترم گفت او هم سه روز دیگر را تقبل میکند.
خیابانیکردن روضهها میتواند نمادی همچون اجتماعات شبانه باشد و برکات زیادی برای جامعه به ارمغان بیاورد
روز اول، زینبخانم با کمک چند تا از همسایهها و پسرهای نوجوانشان کوچه را جارو میزنند، روفرشی پهن میکنند، پرچم سیاه میزنند و....
او تعریف میکند: تا روز پنجم روضهها هرروز تعداد شرکتکنندگان بیشتر میشد. همسایهها آنقدر خوششان آمد که آنها هم پیشنهاد کردند و گفتند میخواهند بانی روضهها باشند و تعداد روزهای بیشتری در کوچه روضه برگزار شود؛ درنتیجه این استقبال، تا الان برای کل سیروز محرم، بانی پیدا شده است.
آنها دستهجمعی کارهای روضهها را انجام میدهند. با کمک هم پذیرایی میکنند، چای و شربت درست میکنند، کموکسریها را از خانههایشان میآورند. بعضی روزها هم در خانه زینبخانم غذای نذری میپزند و بین شرکتکنندگان در روضهها پخش میکنند.
شریک شدن همسایهها در برگزاری روضه
خیرالنسا ادیب یکی از بانیان روضههاست. او میگوید: وقتی دیدم خانم نجمی روضهاش را در خیابان برگزار کرد، خیلی خوشم آمد. هوا خوب است و محیط باز. به نظر او با این کار، کسانی که هزینه برپایی یک روضه کامل را ندارند، میتوانند دو یا چندنفری با هم شریک شوند و با مبالغی هرچند کم، بانی روضه باشند.
خیرالنساخانم به دخترش که عضو گروه سرود مسجد فاطمهالزهرا (س) است، اشاره میکند و میگوید: دختران هم از اینکه روضهها در خیابان است و میتوانند در آن سرود اجرا کنند، خیلی خوشحال هستند.
فاطمه انحصاری از همسایههایی است که تقریبا هرروز به این روضهها میآید. او نوه هفتسالهاش را که کنارش نشسته است، نشان میدهد و میگوید: عصر که میشود، چشمش به ساعت است که بیاییم روضه اینجا.
به نظر او این روضهها روی تربیت بچههای محل و تقویت اعتقاداتشان تأثیر میگذارد. برای همین دوست دارد در مناسبتهای بعدی نیز به همین منوال در خیابان برنامه داشته باشند.
صفای این روضهها بیشتر است
این روضهها محفل بسیار خوبی برای نوجوانان محل است. آنها علاوهبر اینکه مسئولیتهایی همچون نصب پرچم و باندها را برعهده دارند، به تلاوت زیارت عاشورا هم میپردازند.
علیرضا میرزایی، محمد نصراللهی، محمدسبحان رباطی، سیدابوالفضل رضوی و ابوالفضل خرسند، بچههایی هستند که در این امور مشارکت میکنند. ابوالفضل که دارد باندها را به مسجد میبرد، میگوید: این روضهها خیلی باصفاست. من و دوستانم از اینکه میتوانیم کاری برای روضه انجام دهیم، حس خوبی داریم.
حجتالاسلاموالمسلمین محمدباقر قندری، روحانی این روضه خیابانی و بسیاری از روضههای این محله است.
به نظر او خیابانیکردن روضهها میتواند نمادی همچون اجتماعات شبانه باشد و برکات زیادی برای محله و شهر و جامعه به ارمغان بیاورد.
او تأکید میکند: خداراشکر همسایههای این محله همکاری میکنند. کوچه هم بنبست و فضایش مناسب است، اما بهطورکلی در چنین برنامههایی باید ملاحظات اجتماعی را هم رعایت کرد.
مسئولیت بانیان روضه در قبال محله
بعداز پایان مراســـــم، همسـایهها پراکنده میشوند. بسیاریشان در جاهای مختلف کوچه مشغول صحبت و خوشوبش هستند. سراغ یکی از کسبه میرویم. او برپایی روضه در خیابان را مایه سروصدا و بریزوبپاش میداند، اما همسرش که کنارش نشسته است، بلافاصله بین حرفش میآید و میگوید: همیشگی که نیست. هزار نوع سروصدا و مشکل دیگر در همین محلهها داریم. این چند روز محرم، فدای امامحسین(ع).
او ادامه میدهد: ما کاسبیم و نمیتوانیم درِ مغازه را ببندیم و روضه برویم. وقتی اینها در خیابان روضه برپا میکنند، ما هم فیض میبریم. خدا خیرشان دهد. مشکلاتش هم مهم نیست.
یکی دیگر از کسبه لیوانهای خالی افتاده در جوی کنار خیابان را نشان میدهد و میگوید: اینها را ببینید. هرروز همینطور کلی لیوان یکبارمصرف در خیابان ریخته میشود.
او تأکید میکند: فکر نمیکنم کسی با برپایی روضه امامحسین (ع) مخالفتی داشته باشد، اما کاش بانیان حواسشان به این موضوعات هم باشد.
یکی دیگر از هممحلهایها در جواب او میگوید: اگر به خودشان بگویید، مراعات میکنند. خیلی از کارهای محل و مسجد را بانیان همین روضهها بدون هیچ چشمداشتی انجام میدهند. الان هم اگر متوجه این موضوع شوند، حتما برای رفعش دست به کار میشوند.
به نظر او، نه با سنگاندازی، بلکه با همدلی و همراهی است که محله آباد میشود. بعد هم تأکید میکند: این روضهها فرصتی برای همدلی و رشد محله مان است. باید قدرش را بدانیم!
* این گزارش چهارشنبه ۱۰ تیرماه ۱۴۰۵ در شماره ۶۶۷ شهرآرامحله منطقه ۹ و ۱۰ چاپ شده است.
لینک کوتاه
آوا و نمــــــای شهر
