محمدحسین کریمی اولین طراح باغ بام در مشهد
فرزانه کریمی| برای شما هم حتما جالب است که بدانید روی پشتبام نیز میشود باغی پر از گل و گیاه داشت. در این روزها که همه درگیر روزمرگیهای خود هستند و کمتر وقت میکنند که به پارک بروند و از هوای پاک و تازه آن استفاده کنند، یک شهروند منطقه طرح خوبی به شهرداری ارائه داد و شهرداری مشهد هم آن را تصویب کرد. اسم این طرح «روف گاردن» یا همان «باغ بام» فارسی خودمان است که هر کسی میتواند در خانه خود یک پارک و فضای سبز درست و حسابی داشته باشد.
محمدحسین کریمی، طراح باغ بام سالهاست در محله امامیه مشهد ساکن است. او این ایده را به خاطر اینکه پشتبام جای بسیار مناسب و در دسترسی برای رفع خستگی و لذت بردن از فضای سبز برای خانواده است، ارائه داد. او میگوید تقریبا تمام ساختمانهایی که دارای پشت بام هستند میتوانند آن را به فضای سبزی تبدیل کنند که باعث آرامش خود و خانواده شود. ما این هفته به سراغ مبتکر این طرح رفتهایم تا بیشتر باباغ بام آشنا شویم.
سال۷۸ طرح باغ بام را پیشنهاد دادم
محمدحسین کریمی ارائهدهنده طرح بامباغ در مورد آن میگوید: طرح بامباغ را من با همکاری دکتر نبوی در سال۷۸ به صورت طرح پیشنهادی به اداره پارکها و فضای سبز ارائه دادم که در آنجا وظیفه مطالعه و پژوهش درباره این طرح را به خودمان سپردند. سرانجام این طرح در سال ۸۹ تصویب و توسط سه شرکت در سطح مشهد اجرایی شد.
بام باغ به مجموعهای از عملیات محوطهسازی و فضای سبز اطلاق میشود که بر روی سقف ایجاد شده است
وی ادامه میدهد: بام باغ به مجموعهای از عملیات محوطهسازی و فضای سبز اطلاق میشود که بر روی سقف ایجاد شده و این فضا در بعضی موارد همسطح زمین و بر روی بام زیرزمین نیز ایجاد میشود. وی با اشاره به اینکه نیاز انسان امروز فضای سبز و استفاده از هوای پاک است، اظهار میدارد: با توجه به پیشرفت شهرنشینی و حضور برجها و ساختمانهای بلند فضاهای در دسترس برای محوطهسازی روز به روز کمتر شده و نیاز به ساخت این فضاها با عنوان «بام باغ» در فضاهای اندکی مثل بامها و تراسها بیش از پیش احساس میشود.
وی میافزاید: مهمترین نکته که باید در بامباغها در نظر گرفت استحکامسازی ساختمان است که باید وزن وارده از بامباغ را تحمل کند و بعد از آن عایقکاری مناسب و استفاده از مواد مرغوب درپشتبام مهم است. البته انتخاب گل و گیاه متناسب با شرایط آب و هوایی و جغرافیایی مشهد نیز اهمیت دارد.
پوشش گیاهی پشت بام عایق حرارتی است
کریمی تصریح میکند: چند نوع فضای بامباغ داریم که با توجه به نوع استحکام ساختمان میتوانیم هر نوع از آنها را بر روی بام خانه خود داشته باشیم. به طور مثال اگر در طراحی یک ساختمان از ابتدا بامباغ طراحی شده باشد، میتوان یک بام باغ فشرده برروی پشتبام داشته باشیم که در آن خاک زیاد و هرنوع درخت و پوشش گیاهی که با شرایط آب و هوایی سازگار باشد و حتی چمن کاشته شود. ساختمانهایی که استحکامشان ضعیفتر است، میتوانند از نوع گستره و «جعبهای» استفاده کنند.
در نوع جعبهای ترکیبی از گلدان در جاهای مناسب قرار میگیرد یعنی گلدانها را در پایه ستونها مستقر میکنند که موجب بروز مشکلات در ساختمان نیز نشود. وی همچنین در مورد طراحی باغ بام میافزاید: باید در نظر داشت که برای زیبایی هر چه بیشتر یک بامباغ باید معماری و طراحی مناسب باشد تا محیطی دلپذیر و آرامبخش بهوجود آید.
این کارشناسارشد کشاورزی درباره هدف این طرح و اجرای این پروژه میگوید: در ایران مهمترین هدف کاهش مصرف انرژی است، چون زمانی که پشتبام پوشش گیاهی داشته باشد چه در زمستان و چه در تابستان بهترین عایق حرارتی خواهد بود. در تابستان گرمای آفتاب را انتقال نمیدهد و در زمستان از بروز سرمای برف و باد تا ۳۰درصد جلوگیری میکند؛ ضمن اینکه در مصرف انرژی نیز صرفهجویی میشود.
آلودگی هوا کاهش پیدا میکند
وی ادامه میدهد: دومین هدف یا مزیت این است که آلودگی هوا کاهش مییابد. همچنین در مراکز شهر که جزایر گرمایی نام دارد از این گرما به شکل چشمگیری کاسته میشود. حتی میتوان در این بامباغها سبزی و ترهبار کاشت تا محصولاتی سالم و بدون کود داشته باشیم. در بعضی کشورهای اروپایی و بعضی هتلها سبزی مورد نیاز از باغ بامها تهیه میشود.
وی میافزاید: ممکن است احداث یک باغ بام هزینه زیادی داشته باشد، اما از هر لحاظ ارزشش را دارد و بسیار سودمند است. وی در پایان میگوید: استفاده از گونههای نامناسب و مواد ارزان و نامناسب و افراد کم تجربه باعث ایجاد خسارتهای زیادی به ساختمان میشود و شهروندان توجه داشته باشند در هرمکان و بدون مشاوره دست به چنین کاری نزنند.
شهرداری برای این طرح تسهیلات در نظر گرفته است
رئیس روابط عمومی سازمان پارکها و فضای سبز شهرداری مشهد نیز در این رابطه میگوید: با توجه به گرانی و کمبود زمین در سطح کلانشهرها، بامباغ گامی به سوی هوای لطیف و پاک خواهد بود.
سیدمحمدرضا خسروی میافزاید: باید توجه شود که آپارتماننشینی روز بهروز درحال رشد است و پشت بامها فضای پرتی است که اصلا از آن استفاده نمیشود و با این حال مساحت زیادی را به خود اختصاص داده؛ پیشنهاد ما این است که این فضاهای خالی را با گل و گیاه پر کنند و از آن لذت ببرند.
خسروی همچنین در مورد ارائه تسهیلات به بامباغها تصریح میکند: براساس مصوبه شورای اسلامی شهر مشهد این تسهیلات بر مبنای هر مترمربع، چهل هزار تومان خواهد بود که این کمک هزینه بلاعوض است و اختصاصا نقدی نیست بلکه براساس صلاحدید کارشناسان سازمان به شکل گل، گلدان یا... تعیین میشود.
وی اظهار میدارد: سازمان پارکها و فضای سبز به شهروندانی که تصمیم به احداث باغ بام دارند مشاوره رایگان نیز ارائه میدهد و همچنین اگر از باغ بام درست نگهداری کنند تخفیف در عوارض شهرداری خواهند داشت، اما اگر از کمکهزینه استفاده کرده و از بامباغ درست نگهداری نکنند به عنوان جریمه کمک هزینه از این افراد گرفته میشود.
*این گزارش پنج شنبه، ۲۳ شهریور ۹۱ در شماره ۲۱ شهرآرامحله منطقه ۱۰ چاپ شده است.

