هویت - صفحه 64

زابلی‌ها، سیستانی‌ها و بلوچ‌ها در برهه‌های مختلف به‌دلیل خشک‌سالی و برخی نیز اقتصادی به مشهد مهاجرت کردند.
وجه‌تسمیه کوی دکترا به سکونت تعداد زیادی از پزشکان در این محله برمی‌گردد، گرچه بعد‌ها محله به بهشت معروف شد.
مزرعه احمدآباد دارای قلعه یا محل نشیمن کشاورزان هم بوده که به «قلعه دراز» شهرت داشته و بین فلکه احمدآباد (طالقانی کنونی) تا سه‌راه راهنمایی گسترده بوده است.
محله آبکوه تا حدود سال1340، دهی در یک‌فرسنگی (۶۲۴۰متری) دروازه ارگ بود، اما پس از انقلاب اسلامی ضمیمه مشهد شد و امروز یکی از محلات این شهر است.
خیابان قائم (عج)، از بولوار مهدی آغاز می‌شود و از خیابان شهیددایی و بولوار هفت‌حوض گذر می‌کند و یکی از معابر اصلی محله‌های قائم، المهدی و خلج به شمار می‌آید.
یکی از اقداماتی که طی سال‌های اخیر با هدف بازپیرایی و حفظ بنا‌های تاریخی و هویتی در دستور‌کار مدیریت شهری قرار گرفت، حفظ بافت‌های قدیمی اطراف حرم مطهر رضوی از‌جمله محله سرشور بود.
خیابان شهید مطهری‌جنوبی ۲۴ به نام «شهید غلامحسین ناصری‌محجوب» مزین و در محله سعدآباد واقع است. به گفته قدیمی‌های محله، این معبر مدت کوتاهی «کوی لعل» نام داشت.
مدرسه علمیه حضرت نرجس (س) سال‌۱۳۴۵ راه‌اندازی شد. این مدرسه یکی از مراکز بزرگ و فعال آموزشی و پژوهشی ویژه بانوان طلبه ایران و جهان به شمار می‌رود.
کوچه شهیدآوینی ۱۷ به گفته قدیمی‌ها، از گذر‌های مهم گلشهر بوده است. تا فرعی دوم آن، تک و توک خانه و مغازه بوده، اما در اواسط و انتهایش تا چشم کار می‌کرده مزارع جارو و گندم بوده است.
خیابان نبوت‌۲۹ برای اهالی و ساکنان آن، خاص‌تر از دیگر خیابان‌هاست و حالت نوستالژیک دارد؛ زیرا به میدانی می‌رسد که در قدیم «فلکه شیرمحمد» نام داشته است.
کوچه شهید اسفندیانی ۸ یا شهیدجواد رضا نژاد در محله گوهرشاد حدود نیم‌قرن قدمت دارد. این کوچه تا اواخر دهه ۵۰ باغ و کشتزار بوده است.
یکی از فرعی‌های خیابان وحدت ۱۱ در کلام قدیمی‌های محل به کوچه بندکشی معروف است؛ کوچه‌ای که از چند دهه پیش با تابلویی به نام شهید غلامرضا محمدپور شناخته می‌شود.
خیابان شهیدابراهیم فخرایی ۱۰/۱ از معابر فرعی محله دانشجوست. این خیابان بخشی از انتهای بولوار فرهنگ را در خود جای داده است و بولوار شهیدفخرایی را به بولوار شهید قانع متصل می‌کند.
کوچه‌ای که از بازارچه سراب به دیالمه راه دارد، در‌میان قدیمی‌ها هنوز به نام «فتاح‌خان» مشهور است. به گفته ساکنان قدیمی فتاح افشار، معروف به فتاح‌خان، در زمان احمد‌شاه قاجار در تهران به‌دلیل یک مسئله ناموسی به اعدام محکوم شد.
خیابان وکیل‌آباد ۳۹ از معابر فرعی محله دانشجوست که بولوار وکیل‌آباد را به بولوار فرهنگ متصل می‌کند. این معبر در اراضی سابق منظریه ایجاد شده است و هنوز برخی اهالی این خیابان را به نام منظریه می‌شناسند.
خیابان «تابان» یا «شهید صارمی ۳۰» محدوده‌ای برخوردار که همه کاربری‌های رفاهی و خدماتی را در خود جای داده است؛ از کاربری آموزشی و تجاری تا کاربری فضای سبز و ورزشی.
خیابان «مهرآباد یک»، نخستین کوچه در خیابان بزرگ مهرآباد است. در این کوچه نه‌چندان طویل، آمد‌و‌شد، کم نیست؛ مسجد و دو مدرسه قدیمی به آن رونق بخشیده است.
بعد از شهادت شهید اصلانی در فروردین ۱۴۰۱، خیابان صبا به شهید اصلانی تغییر نام داد. کوچه شهید‌اصلانی ۴۱ هم که خانه شهید اصلانی در آن قرار داشت از همان زمان جای صبای ۲۵ راگرفت.
در بساط‌شان همه‌چیز برای فروش پیدا می‌شود. تنوع آن‌قدر زیاد است که کسی را دست خالی از بازار بیرون نفرستد. غرفه‌های فروش خوراکی کمتر است، اما تا دلت بخواهد، ظروف پلاستیکی رنگ‌به‌رنگ می‌بینی.
خیابان سرافرازان‌۱۱ که به نام «شهید ایمانیان» مزین شده، بخشی از محله چهارچشمه است و انواع کاربری آموزشی، ورزشی، مسکونی و فضای سبز درآن درنظر گرفته شده است.