ایدههای مسعود کارشکی هنوز به خط پایان نرسیده است
ایدهداشتن یک طرف ماجراست و به سرانجامرساندنش طرف دیگر. مسعود کارشکی، ساکن محله امامخمینی (ره) مشهد، سالهاست ایدههای مختلفی در ذهن میپروراند و برای عملیکردنشان تلاش میکند. او تاکنون ۱۰ایدهاش را تا مرحله ثبت نهایی اختراع رسانده است؛ اختراعهایی مانند کیف ابزار نقشهکشی، ماشین آتشنشانی بدون سرنشین، گاردریل ارتجاعی و.... طی ۱۰ سال فعالیتش، هیچوقت طرحهایش به مرحله تولید نرسیدهاند، اما او هنوز برای بهثمررساندن ایدههایش تلاش میکند و امیدوار است که سرانجام راهی از روی کاغذ به دنیای واقعی پیدا کنند.
فنیکار کوچک
از بچگی عاشق کارهای فنی بود. وقتی اسباببازیاش خراب میشد، منتظر نمیماند کسی برایش درستش کند؛ خودش دست به کار میشد تا ببیند مشکل از کجاست و چطور میتواند آن را برطرف کند. همین علاقه باعث شد کارشکی بهجای دبیرستان، هنرستان را انتخاب کند و در رشته کامپیوتر درس بخواند. سال۱۳۸۷، بعد از گرفتن دیپلم، وارد بازار کار شد تا کار با کامپیوتر، بخشی از زندگیاش شود.
او ابتدا در واحد کامپیوتر یک شرکت داروسازی و بعد از مدتی در چاپخانهای مشغول شد. چندسال در چاپخانه کار کرد تا اینکه با تعدیل نیرو از آنجا بیرون آمد. آن روزها که دوباره دنبال کار میگشت، فکرهایی که از نوجوانی همراهش بودند بیشتر در سرش بود؛ بنابراین تصمیم گرفت راهی برای ساختن ایدههایش پیدا کند.
استارت اولین ایده
اولین ایدهاش را از دانشجویان و مهندسانی گرفت که برای رفتن به محل کار، کیفهای بزرگ و ابزارهای سنگین نقشهکشی را با خود حمل میکردند. به فکر افتاد کیفی طراحی کند که علاوهبر حمل آسان، ابزارهای موردنیاز مهندسان را هم در خود جا دهد.
ایدهام این بود که با چرخش قرقره آسانسور، انرژی تولید شود. پیش سرمایهگذار رفاپتم اما او بدون ذکر نام من، ایده را به مرحله تولید رساند
او طرحش را روی کاغذ آورد و برای ثبت اختراع اقدام کرد؛ «ثبت نهایی اختراع نیاز به پول داشت؛ بنابراین باید راهی برای تولید آن پیدا میکردم تا این هزینه را تأمین کنم، اما پیداکردن سرمایهگذار به این سادگیها نبود. با چند نفر مشورت کردم، حتی به پارک علم و فناوری هم مراجعه کردم، ولی درنهایت دست خالی ماندم.»
کارشکی پساز بهنتیجهنرسیدن طرح اولش، سراغ ایده دیگری رفت؛ این بار آسانسوری طراحی کرد که به گفته او، میتوانست بدون نیاز به برق کار کند. سال۱۳۹۸، طرحش را برای جذب سرمایهگذار مطرح کرد، اما اتفاقی افتاد که به گفته خودش، تجربه تلخ دیگری برایش رقم زد.
او میگوید: ایدهام این بود که با چرخش قرقره آسانسور، انرژی تولید شود. برای سرمایهگذاری به فردی مراجعه کردم که انتخاب درستی نبود. او بدون ذکر نام من، ایده را به مرحله تولید رساند. با اینکه مدارکی برای اثبات موضوع داشتم، نتوانستم کاری انجام بدهم.
تجربهای تلخ در ثبت اختراع
با وجود این اتفاق، او ایدهپردازی را کنار نگذاشت و این بار به فکر ساخت ماشین آتشنشانی بدون سرنشین افتاد؛ وسیلهای هوشمند که بتواند مانند یک ربات به محل حادثه برود و در خاموشکردن آتش کمک کند؛ «میخواستم اختراعم را به یک شرکت خارجی بفروشم. دنبال کسی بودم که بتواند مرا به یک شرکت دانشبنیان در خارج از کشور معرفی کند، اما آن فرد از ناآشنایی من با این مسیر استفاده کرد و اختراعم را به یک شرکت کانادایی فروخت.»
در زمان شیوع بیماری کرونا فعالیتش را برای مدتی متوقف کرد و بیشتر دنبال این بود که با مدارکش بتواند ثابت کند ایدهاش به اسم شخص دیگری فروخته شده است، اما درنهایت از این موضوع منصرف شد.
۴ ایده متفاوت
سال۱۴۰۱، کارشکی برای پیداکردن راهی بهمنظور حمایت از طرحهایش به استانداری خراسان رضوی مراجعه کرد. او امیدوار بود با راهنمایی مسئولان بتواند ایدههایش را به مرحله اجرا برساند و سرمایهگذاری برای آنها پیدا کند.
به پیشنهاد معاون استاندار وقت، چهار طرح را در دانشگاه فردوسی مشهد مطرح کرد که شامل دوچرخه تاشو، موتور آتشنشانی با قابلیت ارتباط با مرکز و خاموشکننده خودکار، گاردریل ارتجاعی مجهز به سامانه اعلام برخورد خودرو و تلویزیون قابل حمل میشد.
کارشکی میگوید: برای بررسی این طرحها، تیمی ششنفره در دانشگاه تشکیل شد تا نقشهکشی و استعلامهای لازم را انجام دهد، اما اختلاف میان اعضای تیم باعث شد فعالیت آن پساز دو ماه متوقف شود. او بعد از گذشت یک سال تصمیم گرفت دوباره ایدههایش را مستقل دنبال کند؛ بنابراین مجوز ساخت دوچرخه را از اداره صنعت، معدن و تجارت گرفت؛ «تصمیم گرفتم محصولم را در آلمان و سوئیس عرضه کنم و برای این کار با چند نفر از صنعتگران مشهدی ارتباط گرفتم، اما آنها پیشنهاد کردند پیش از تولید، بیشتر روی ایدهام کار کنم.»
امید به تولید گاردریل ارتجاعی
در میان طرحهایی که کارشکی طی این سالها دنبال کرده، از گاردریل ارتجاعی بیشتر از بقیه استقبال شده است. او حدود دو سال پیش برای ساخت این ایده به شهرداری مشهد، ادارهکل راه و شهرسازی استان و پلیس راهور مراجعه کرد.
کارشکی درباره این طرح توضیح میدهد: این گاردریل حالت ارتجاعی دارد و اگر خودرو به آن برخورد کند، با پلیس و اورژانس تماس میگیرد و فیلم برخورد را هم ضبط میکند. جالب اینجاست که به دلیل نوع ساخت، آسیبی نمیبیند.
او برای پیشبردن این طرح، موضوع را با وزارت کشور در میان گذاشته و بهصورت تلفنی با دفتر معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانشبنیان ریاستجمهوری نیز صحبت کرده است. به گفته او، بازخورد اولیه مثبت بوده، اما از او خواستهاند قابلیتهای بیشتری به طرح اضافه کند.
کارشکی به سازمان ترافیک شهرداری مشهد نیز مراجعه کرد؛ «از ایدهام استقبال شد و پیشنهاد کردند که تیم و ابزار لازم را دراختیارم قرار دهند، اما گفتم میتوانم بدون تشکیل تیم، کار را پیش ببرم.»
حالا به گفته او، حدود دو ماه از تأیید ایده گاردریل گذشته و منتظر است تا طرح به مرحله تولید برسد؛ انتظاری که پس از سالها پیگیری و تجربههای مختلف، هنوز برای کارشکی به پایان نرسیده است.
*این گزارش سه شنبه، ۱۲ آبان ۱۴۰۵ در شهرآرامحله منطقه ۷ و ۸ چاپ شده است.

