سنگمزارهایی که در حرم امام رضا(ع) متعلق به پیش از دوره قاجار بوده و اکنون در موزه آستان قدس نگهداری می‌شوند، از نظر تعداد و تنوع درخور توجه‌اند و صاحبانشان از شاهزادگان و رجال سیاسی و نظامی تا عالمان دینی، چهره‌های فرهنگی، تاجران و مردم عادی را دربرمی‌گیرند.
روی یکی، آیه‌ای از قرآن با خط کوفی و روی دیگری، شعری در سوگ زنی از صفوی حک شده است. اینها کتیبههای یادبود ساخت بنا‌ها یا ثبت یک واقعه نیستند؛ سنگمزارهایی هستند که از دوره‌های پیش از قاجار در حرم امام رضا(ع) به‌جا مانده‌اند.
رضا مافی نقاشی نبود که به خوش نویسی علاقه‌مند شده باشد؛ خوش نویسی بود که پس از سال‌ها تمرین، راهش را به نقاشی باز کرد. او خوش‌نویسی تیتراژ فیلم را به عهده داشت و سر صحنه فیلم‌برداری «هزاردستان» هنگام اسب سواری دچار مرگ مغزی شد.
داستان قفل در ایران بسیار قدیمی‌تر از آن است که تصور می‌کنیم. قدیمی‌ترین قفل کشف‌شده در ایران به چغازنبیل در خوزستان تعلق دارد و به قرن سیزدهم پیش از میلاد می‌رسد. با روی کار آمدن صفویان، قفل‌سازی وارد مرحله تازه‌ای شد.
پیش از آنکه گلاب در شیشه‌های امروزی جای بگیرد، ظرف‌هایی برای آن ساخته می‌شده که خودشان بخشی از هنر ایرانی بودند. تعدادی از این ظرف‌ها اکنون در موزه آستان قدس نگهداری می‌شوند؛ از گلابدان فولادی دوره تیموری و صفوی بگیرید تا نمونه‌های مفرغی و میناکاری‌شده اصفهان.
ساختمان موزه‌ها در سمت شرق صحن کوثر قرار گرفته است. در همان بدو ورود به ساختمان موزه، دو در مجزا خواهید دید؛ درِ سمت راست شما را به موزه مرکزی و درِ سمت چپ به موزه قرآن و نفایس هدایت می‌کند.
سنگاب خوارزمشاهی به دلیل اندازه بزرگ و شکل متفاوتش توجه مخاطب را جلب می‌کند؛ اما پشت این ظاهر ساده، ساختاری دقیق و حساب‌شده قرار دارد. با قطعیت می‌توان گفت که سنگاب خوارزمشاهی یک شیء کاربردی بوده است.
در میان آثار نگهداری‌شده از کمال‌الملک در موزه آستان قدس رضوی، چهار تابلو به چشم می‌خورد که در سال‌های ۱۳۵۴، ۱۳۵۵ و ۱۳۵۷ با تأیید کارشناسان وقت آستان قدس خریداری شده‌اند؛ آثاری که تصویری از طبیعت، جغرافیا و زندگی روزمره یکی از مناطق مازندران در آن ثبت شده است.
در میان نفایس زرین‌فام آستان قدس رضوی، کاشی‌ای هشت‌پر و نسبتا کوچک، با ابعاد ۱۸ در ۱۸ سانتی‌متر، روزگاری بخشی از تزیینات بقعه مبارکه حضرت رضا (ع) بوده است و امروز در موزه آستان قدس رضوی نگهداری می‌شود.
اندکی پیش از شروع جنگ‌جهانی اول سفارش بافت یک قالی به بافندگانی در تبریز داده شد تا به دربار آلمان برسد. سال‌ها بعد دست روزگار آن را به ایران بازگرداند تا امروز در موزه فرش آستان قدس رضوی به نمایش درآید.
پس از ورود اولین فضانورد روی ماه، تصویر انسان روی ماه به کتاب‌ها، مجلات، پوسترها، سکه‌ها و تمبرها راه یافت. یکی از این تمبرها، که تنها چند هفته پس از فرود آپولو ۱۱ در ایران منتشر شد، امروزه در گنجینه تمبر موزه آستان قدس رضوی نگهداری می‌شود.
محمد بیابانی می‌گوید: در کارخانه نخریسی کار می‌کردم و به عنوان نماینده در مسابقات ورزشی شرکت می‌کردم. او که در دوران ورزشی‌اش، دو مقام اول استانی کسب کرده، مدال‌هایش را به موزه آستان مقدس امام رضا(ع) تقدیم کرده است.
امیرحسین زارع، قهرمان پرافتخار کشتی جهان که از کودکی دلداده آستان جانان شده، و بعد از قهرمانی مدال‌هایش را به موزه آستان قدس تقدیم کرده می‌گوید: بهترین حس را موقعی تجربه می‌کنم که به زائران خدمت کنم.
گاهی دیدن بخشی از تاریخ حرم امام حسین(ع) و حضرت عباس(ع)، نه در کربلا که در مشهد میسر است. از نشان‌های نایب‌التولیه گرفته تا کاشی، سنگ و فرشی که زمانی جزئی از این حرمین مطهر بوده‌اند.
قالب بیشتر اشعاری که روی کتیبههای سنگی حک شده، قصیده است؛ قالبی که امکان توصیف، مدح و روایت را هم‌زمان فراهم می‌کرده است. مضمون اصلی نیز مدح امام رضا (ع) و ستایش جایگاه معنوی حرم مطهر امام‌رضا(ع) است.
کمال‌الملک، نقاش نامدار ایران، در سال‌های پایانی عمر پیوندی عمیق با خراسان برقرار کرد و در خلوتی دنج در «حسین‌آباد» نیشابور روزهای آخر عمرش را گذراند. او پس از دوازده سال سکونت در نیشابور سر بر بالین خاک گذاشت.
عالیه صابونیان هنرمند معرق کار مشهدی است که از ۲۰ سال گذشته دراین هنر فعالیت دارد. ماندگارترین اثر او نقش «یا مقلب‌القلوب» است که آن را در سال۷۶ به مقام معظم‌رهبری هدیه داده‌است.
بر سطح سنگ‌های تراش‌خورده حرم رضوی، تنها ابیات مدح و منقبت، نقش نبسته است که می‌توان ردپایی از تاریخی، نام بانی یک بنا یا یادگاری از روزگار یک پادشاه را در میانشان یافت.
در میان صد‌ها اثر سنگی بر جای مانده در حرم مطهر رضوی، گروهی از کتیبه‌ها بیش از آنکه روایتگر تاریخ بنا‌ها و رویداد‌ها باشند، بازتاب‌دهنده باورها، دعا‌ها و آموزه‌های دینی‌اند.
سنگ مقام امام‌رضا (ع)، از کهن‌ترین نمونه‌های شناخته‌شده در میان کتیبههای حرم است که اکنون در موزه آستان‌قدس‌رضوی نگهداری شده و در معرض نمایش زائران و علاقه‌مندان حضرت قرار گرفته است.