مدرسه

بر پایه آگهی‌های منتشرشده در مطبوعات مشهد، هنرستان صنعتی مشهد در سال ۱۳۱۵ تأسیس شد. این هنرستان کهن‌سال که اکنون در میدان شریعتی با نام شهید بهشتی فعالیت می‌کند، ۱۱ مرداد ۱۳۸۴ در فهرست آثار ملی ثبت شد.
محمدرضا کارگزاری همواره شاگرد اول یا دوم بوده و کمترین معدل‌اش ۱۹ است. او در مسابقات کتابخوانی در سطح ناحیه ۵ مقام دوم و در مسابقات درس‌هایی از قرآن مقام اول را کسب کرده است.
وقتی حسین جلال‌آبادی ۱۷۰۰ متر زمینش را به نام فرزند شهیدش وقف مدرسه کرد، روز‌های کودکی حسن را به خاطر می‌آورد که کوچه‌های نیکروز را یکی پس از دیگری برای رفتن به تنها مدرسه در «نیزه» طی می‌کرد.
«مدرسه ماندگار» آموزشگاهی است که با حمایت شرکت نفت توسعه یافت. تاکنون ۴۸مدرسه در ایران چنین عنوانی را کسب کرده‌اند که هنرستان سیدجمال‌الدین اسدآبادی در خیابان نخریسی مشهد، یکی از آنهاست.
مدرسه دخترانه قریشی در میانه کوچه آب‌میرزا قرار داشت؛ ساختمانی قدیمی، دوطبقه و با هشت اتاق بزرگ که به نظر برای برپایی کلاس مناسب می‌آمد؛ هرچند درعمل شباهتی به یک مدرسه مدرن نداشت و بیشتر به یک منزل اعیانی شبیه بود تا دبستان.
حسین افضلی اهل طلاب نیست، اما خیلی از اهالی محله طلاب مشهد او را می‌شناسند. او سالیان سال، اداره مدارس مختلف این محله را بر عهده داشته و تا بازنشستگی، با دانش‌آموزان این محله، خاطرات جالبی ساخته است.
شهربانو مقنی‌باشی با شروع جنگ با وجود برخی ناملایمت‌های جسمی در سن ۵۴ سالگی سه روز در هفته، راهی خانه یکی از دانش‌آموزانش می‌شد تا آموزش را در شرایطی متفاوت و به‌صورت حضوری برای بچه‌ها ادامه دهد.
دختران دانش‌آموز مدرسه تخصصی حفظ قرآن حضرت مهدی (عج) به‌عنوان نخستین نسل از دانش‌آموختگان این مدرسه، سال تحصیلی خود را با دستاورد‌هایی درخشان به پایان رسانده‌اند.
دیرآموز‌بودن دانش‌آموزان و دغدغه زهرا گلی‌نادری برای فهم‌شدن درس‌ها، این معلم دلسوز را به برگزاری کلاس حضوری، واداشته است؛ اما نه در مدرسه، بلکه در گوشه‌ای دنج و آرام در بوستان بهشت محله کوی‌مهدی.
کوچه میثم شمالی‌۱۲ در محله رده از آن دست معابری است که در طول دست‌کم دو دهه اخیر، تغییر چندانی به خود ندیده است. تبدیل معدود منازل ویلایی به چند‌طبقه را می‌توان تنها تغییر چشمگیر در بافت مسکونی متراکم این کوچه دانست.
حسین علی قلی‌زاده معلم محله دروی می‌گوید: در روستا که خدمت می‌کردم تعداد دانش‌آموزان کم بود و از درآمد شخصی‌ام می‌توانستم نیازهایشان را برطرف کنم، اما با منتقل شدن به مشهد، کمک‌رسانی به دانش‌آموزان را با کمک عده‌ای خیر ادامه دادم.
غدیر ۲۰، معبری فرعی واقع در خیابان وکیل‌آباد‌۶۱ است؛ مسیری که به کوچه موقوفات مرحوم حاجی‌زرگر معروف است. بنا‌های ساخته‌شده در این کوچه، زمانی، بخشی از باغ بزرگ حاج‌رضا مجاور زرگر، خیّر نام‌آشنای محله شریف، بوده است.
بعد‌از موافقت اولیای مدرسه، کلاس‌های چندین مدرسه محله خاتم‌الانبیا(ص) به مسجد فاطمه‌الزهرا (س) در توس‌۷۴ منتقل شده و به‌قدری از این طرح استقبال شده که در بسیاری از روز‌ها و ساعات، مسجد در‌اختیار دانش‌آموزان و معلمانشان است.
این روز‌ها بیشتر از غذا، درس و مشق روی میزهای رستوران حسین بیابانی جریان دارد. او می‌گوید وقتی متوجه تعطیلی مدارس شده، تصمیم گرفته فضای کارش را در‌اختیار بچه‌ها بگذارد.
وقتی پا به کوچه شهید‌یوسف‌زاده ۵/ ۶ می‌گذاری، محو تماشای سرسبزی و درختان تنومند آن می‌شوی. این محدوده در گذشته با نام شهرک آزادی بین مردم معروف بوده است، اما از دهه‌۹۰ به محله مهر مادر پیوست.
در تاریخ شهر مشهد، آتش‌سوزی‌های متعددی گزارش شده که عموما مربوط به هجوم اقوام مهاجم، هم‌چون ازبکان بوده‌است اما روایت‌هایی هم از آتش‌سوزی‌های ناشی از سهل‌انگاری وجود دارد که یکی از آنها در روز جمعه، ۲۹ آذرماه سال ۱۲۸۰ خورشیدی اتفاق افتاد.
دانش‌آموزان دبستان پیش‌بین در محله کال زرکش، با مربیگری معلمان دلسوز و همراهی خانواده‌ها، توانستند در مسابقات والیبال منطقه تبادکان، نایب‌قهرمان شوند؛ موفقیتی که برای اولین بار در این مدرسه به دست آمد.
گرداندن فضای کوچک کانون فرهنگی کوثر ، حالا بر‌عهده محمد زارع و کلثوم فاروقی است؛ زوجی که بی‌هیچ چشمداشت، کانونشان را در‌اختیار دانش‌آموزان گذاشته‌اند و برای این کار، همه برنامه‌های قبلی مجموعه را موقتا تعطیل کرده‌اند.
مسجد قدیمی صاحب‌الزمان(عج) در‌اختیار دانش‌آموزان سه پایه دوره متوسطه اول قرار گرفته تا بتوانند مانند مدرسه، کلاس‌هایشان را برگزار کنند.بشیر حکم‌آبادی می‌گوید: وقتی دیدیم بچه‌ها برای حضور در کلاس‌های مجازی مشکل دارند، تصمیم گرفتیم فقط به رفع اشکال بسنده نکنیم.
محله کنه‌بیست تا دهه ۵۰ پر از زمین‌های زراعی و باغ‌های تره‌بار و تحت تملک خلیل مؤمنی بود؛ او یکی از ارباب‌های خوش‌نام محله بود که ثروت زیادی داشت و کشاورزان در زمین‌های تحت مالکیت او کار می‌کردند.