مسجد علیبنابیطالب (ع) به همت یک بانوی خیر جان گرفت 
امیرسجاد قهرمان شنای معلولان جهان است 
مسجد علیبنابیطالب (ع) به همت یک بانوی خیر جان گرفت
سال ۷۵ مرضیه حسینی بهعنوان نماینده اهالی و خیّر محله، زمینی به مساحت هزارو ۶۰۰ متر را از «سازمان زمین شهری مشهد» برای ساخت مسجد تحویل میگیرد. مبلغ یک میلیون تومان از سوی نهاد رهبری برای احداث مسجد تعلق میگیرد و ۲ میلیون تومان دیگر را نیز مرضیه حسینی از اهالی محله جمعآوری میکند.
مسجد علیبنابیطالب (ع) یکی از مساجد بزرگ و فعال محله شاهد است که از ۱۰ سال پیش محل اجرای برنامههای دینی و فرهنگی اهالی است. کلنگ احداث آن در سال ۷۵ به زمین خورده و در سال ۸۵ نیز ساخت آن به اتمام رسیده است.
در حال حاضر در بسیاری از مواقع جلسات ماهیانه شورای اجتماعی محله نیز در آن برگزار میشود. برای آگاهی از چندوچون فعالیتهای این مسجد و مشکلات آن با مسئول فرهنگی آن به گفتگو نشستیم.
ساخت مسجد با داربست و پارچه برزنت
محمدرضا امیرآبادی که عضو هیئت امنای مسجد علیبنابیطالب (ع) نیز هست از قدیمیهای محله شاهد به شمار میرود و از آغاز ساخت مسجد در جریان آن قرار گرفته است. او از سال ۷۳ ساکن این محله شده و به یاد میآورد که آن زمان حدود ۱۲۰ واحد مسکونی متعلق به نیروگاه توس و نیروگاه مشهد در اطراف ساختمان فعلی مسجد وجود داشته که ساکنان آن دغدغه خواندن نماز جماعت را داشتهاند.
او عنوان میکند: «این واحدهای مسکونی که در حال حاضر هم هستند سه طرف ساختمان فعلی مسجد را گرفته بودند که البته آن موقع فقط زمینی رهاشده بود. ساکنان همین واحدها همت کردند و با لولههای داربست و پارچههای برزنت مکان مسقفی را برپا کردند که در بهار و تابستان نماز جماعت آنجا خوانده میشد. پاییز و زمستان هم در پارکینگ یکی از مجتمعها برنامه نمار جماعت را داشتیم.»
آیندهنگری هیئتامنا
یک سال و نیم به همین منوال میگذرد تا سال ۷۵ که مرضیه حسینی بهعنوان نماینده اهالی و خیّر محله، زمینی به مساحت هزارو ۶۰۰ متر را از «سازمان زمین شهری مشهد» برای ساخت مسجد تحویل میگیرد.
مبلغ یک میلیون تومان از سوی نهاد رهبری برای احداث مسجد تعلق میگیرد و ۲ میلیون تومان دیگر را نیز مرضیه حسینی از اهالی محله جمعآوری میکند. امیرآبادی درباره بقیه ماجرا اینطور میگوید: «با فراهم آمدن این مبلغ و بعد از اینکه پروانه ساخت مسجد را گرفتم احداث آن آغاز شد.
به پیشنهاد چند نفر از هیئتامنا قرار شد در طراحی بنای مسجد، چند مغازه را درنظر بگیریم تا بعدها به عنوان منبع درآمد برای خود مسجد قرار بگیرد؛ اینطور شد که همان ابتدا شروع به ساخت ۱۰ باب مغازه در حاشیه مسجد کردیم و بعد از ساخت به صورت موقت از آنها بهعنوان نمازخانه استفاده کردیم.»
با کمک دولت این مسجد ساخته شد
در سال ۷۸ بنا میشود به مناسبت صدمین سالگرد تولد امام خمینی (ره)، از سوی دولت هزینه ساخت بعضی از مساجد در کل کشور تامین شود که مسجد علیبنابیطالب (ع) نیز یکی از این مساجد اعلام میشود.
امیرآبادی بعد از گفتن این جملات میگوید: «نقشهای که برای مسجد درنظر گرفته بودیم خیلی جامع و شامل درمانگاه، حوزه علمیه، رستوران و... بود، اما چون قرار شده بود فقط هزینه ساخت مسجد از سوی دولت پرداخت شود مجبور شدیم دوباره نقشه تهیه کنیم و ارائه دهیم.
بعد از آن بود که از سال ۸۰ هزینههای ساخت بهصورت دورهای به ما پرداخت شد، به این صورت که ما قسمتی از کار را انجام میدادیم و بعد از بازدیدهایی که انجام میشد بقیه هزینهها را دریافت میکردیم.»
با حمایت دولت سرانجام فضای اصلی مسجد در پشت مغازهها ساخته میشود و در ادامه با درآمد حاصل از رهن مغازهها و کمک گرفتن از مردم و خیّران محلی به مرور طبقه دوم مسجد، رستوران، پایگاه بسیج خواهران، فضای آموزشی کلاسهای فرهنگی، انباری و منزل خادم مسجد ساخته میشود.
محمدرضا امیرآبادی، مرضیه حسینی، صادق شکرگذار، محمد مظفری، شهیدمهدی گلابچی، اکبر نجدی، فخریان و مصیب عزیزآبادی کسانی بودهاند که به گفته امیرآبادی بیش از دیگران در ساخت مسجد علیبنابیطالب (ع) همکاری داشته و پیگیر کارها بودهاند. مسجدی که ساخت کامل آن تا سال ۸۵ به طول میانجامد.
حرف از شهیدگلابچی که به میان میآید امیرآبادی درباره این شهید محلهاش عنوان میکند: «او عضو هیئتامنای مسجد و از نیروهای هوایی ارتش بود که بهعنوان یکی از سرنشینان سانحه هوایی هواپیمای ارتش در سال ۷۵ و هنگام برگشت از دزفول به شهادت رسید.»
به همت بسیج برنامههای دینیفرهنگی به راه است
مسجد علیبنابیطالب (ع) به همت مسئول فرهنگی آن در حال حاضر برنامههای خوبی را در مناسبتهای مختلف اجرا میکند و تاکنون همایشها و جشنهای بزرگی را نیز برپاکرده است. برگزاری جشن تکلیف پسران، جشنهای نیمه شعبان، برپایی نمایشگاه دفاع مقدس و پایگاه رایگیریهای متعدد از نمونه این برنامههاست که با همکاری پایگاه بسیج «شهید گلابچی» این مسجد اجرا شده است.
جلسه قرآن جمعه شبها که پنج سال است در این مسجد برگزار میشود و پیش از آن در منازل بوده از برنامههای خوبی است که حضور جوانان در آن پررنگ است. برگزاری کلاسهای تفسیر قرآن، احکام و کلاسهای آموزشی از دیگر فعالیتهایی است که پایگاه بسیج نرجس برای بانوان محله برگزار میکند.
مرضیه حسینی، مسئول این پایگاه علاوه بر این برنامهها، سفرهای زیارتی و تفریحی، کمک به نیازمندان و تهیه جهیزیه را نیز به همت بانوان محله در مسجد محلهاش انجام میدهد.
باید به جوانان میدان بدهیم
هیئتامنای فعلی مسجد علیبنابیطالب (ع) همان گروه اولیهای است که هنگام تاسیس مسجد انتخاب شده و حالا همه افراد باتجربه و مسنی هستند، در این میان فقط مسئول بسیج برادران از نیروهای جوان محله است.
امیرآبادی که خود به قشر جوان اهمیت زیادی میدهد از عملکرد اعضای هیئتامنای مساجد در جذب جوانان رضایت چندانی ندارد؛ «در تصمیمگیریها و برنامهریزیهایی که هیئتامنا انجام میدهند توجه کافی به جوانان نمیشود.
متاسفانه اعضای هیئتامنا تصور میکنند، چون جوانان تجربه کافی ندارند اگر میدان را به آنها بسپارند، درآمد مسجد صرف برنامههایی بدون بازده میشود و نتیجهای نخواهد داشت.»
مساجدی که امام جماعت ثابتی دارند و سالها با مدیریت یک امام جماعت برنامههایشان را اجرا میکنند، موفقتر هستند
مسئول فرهنگی مسجد علیبنابیطالب (ع) این موضوع را به عنوان مشکلی مطرح میکند که در بسیاری از مساجد دیده میشود. او معتقد است باید اعضای هیئتامنای مساجد، متشکل از جوانان و افراد باتجربه باشد تا در کنار یکدیگر به تصمیمات موثری برای اهالی محله و بهویژه جوانان برسند.
وی همچنین از تغییر مداوم امام جماعت در مسجد محلهاش صحبت میکند و در ادامه میگوید: «مساجدی که امام جماعت ثابتی دارند و سالها با مدیریت یک امام جماعت برنامههایشان را اجرا میکنند، موفقتر هستند.»
کار را به دست جوانان سپردهام
این فعال فرهنگی که نماینده فرهیختگان در شورای اجتماعی محله نیز هست تمام تلاشش را برای جذب جوانان به مسجد انجام میدهد.
وی با بیان این موضوع که امروزه حضور جوانان در مساجد کمرنگ است و باید از شیوههای مختلف برای جذب آنان به برنامههای دینی استفاده کرد، اضافه میکند: «من خودم با دادن هدایای شهرداری مثل بلیت استخر یا محصولات فرهنگی سعی میکنم پای جوانان و نوجوانان را به مسجد بازکنم.
در حال حاضر کار تزیین فضای مسجد در مناسبتهای مختلف و هماهنگی برنامهها را به دست جوانانی سپردهام که حتی بعضی از آنان نمازخوان نیستند، اما امیدوارم مثل تعداد دیگری که با همین کارها انگیزه پیدا کرده و به سمت نماز کشیده شدند به تدریج اهل خواندن نماز شوند.
در حال حاضر کسانی را میشناسم که حتی در گذشته مرتکب جرم شدهاند، اما با شیوههایی که به کار بردهام به مسجد میآیند و نمازشان را فرادا میخوانند.»
روی خوش نشان دادن به جوانان در مساجد و پرهیز از برخوردهای منفی و تهاجمی از شیوههایی است که به عقیده امیرآبادی میتواند تاثیر خوبی بر جوانان برای روی آوردن آنان به این پایگاههای دینی داشته باشد؛ «واکنشهای افراطی نمازگزاران، هیئتامنا و امامان جماعت باعث فاصله انداختن بین جوانان و مساجد میشود به همین خاطر در بیشتر مواقع میبینیم که نمازگزاران را بیشتر افراد مسن تشکیل میدهند و خبری از حضور جوانان نیست.»
برنامههایی برای آینده
همانند بسیاری از مساجد که مشکلات مالی دغدغه اصلی هیئتامناست مسجد علیبن ابیطالب (ع) نیز برای اجرای برخی برنامههای خود با مشکلات مالی روبهرو است.
علاوه بر بدهی فعلی این مسجد به شرکت آب و فاضلاب منطقه که مبلغ بالایی نیز هست، ساختوساز برای احداث فضای حوزه علمیه و سالن چندمنظوره فرهنگی از برنامههای این مسجد است که به دلیل نداشتن توان مالی تاکنون امکان تحقق آن وجود نداشته است.
هرکسی ساز خودش را میزند
این فعال فرهنگی محله شاهد در بین صحبتهایش به وحدت بین مساجد نیز اشاره میکند که امروزه مانند سابق نیست. مسئلهای که به نظر او نه تنها در قاسمآباد که در تمام سطح شهر به چشم میخورد؛ «زمانیکه محلات قاسمآباد تازه در حال شکل گرفتن بود، در دهههای محرم، همه مساجد برنامههایشان را با هم هماهنگ میکردند.
به یاد دارم که در همان دهه محرم همه برای نماز جماعت در محل آتشنشانی فعلی که آن زمان زمینی خالی بود گردهم میآمدیم و نماز میخواندیم، اما بهتدریج که منیتها زیاد شد کار جمعی نیز از بین رفت. الان بارها پیش آمده که پیشنهاد دادهایم طرح صالحین را به صورت یکپارچه در بین مساجد اجرا کنیم، اما به نتیجه نرسیدهایم، چون هر کسی ساز خودش را میزند.»
* این گزارش چهارشنبه، ۹ بهمن ۹۲ در شماره ۸۸ شهرآرامحله منطقه ۱۰ چاپ شده است.
لینک کوتاه
آوا و نمــــــای شهر
