چرخ روزگار حجره حاجمحمد با تعمیر چرخ خیاطی میچرخد 
هنر صدیقه اکبری بر دیوارهای شهر نقش بسته است 
هنر صدیقه اکبری بر دیوارهای شهر نقش بسته است
فاطمه محمدزاده| در منطقه ما افراد شاخص و هنرمند زیادی هستند که یکی از آنها صدیقه اکبری است، خانم اکبری که ساکن محله آب و برق مشهد و مدرس تنیس هم هست، لیسانس طراحی فرش از دانشگاه سیستان و بلوچستان و دارنده فوقلیسانس صنایع دستی از دانشگاه الزهرا (س) است. او یکی از هنرمندانی است که آثار هنریاش بر دیوارههای این شهر نقش بسته و علاوه بر آن به تدریس صنایع دستی و فرش در دانشگاههای مشهد میپردازد.
-لطفا از شروع کار و تجربیات هنری شهری و محلی تان برایمان بگویید
من فعالیت اجرایی نقاشیدیواری شهری را از سال ۸۲ با زیباسازی محوطه کارگاه ساختمانی میدان شهدا شروع کردم. پس از آن پروژههای دیگری نیز در مکانهای متفاوت شهری اجرا کردم که مهمترین آنها پارکینگ پارک کوهسنگی (۱۳۸۲)، بولوار ارشاد (۱۳۸۸)، زمین ورزشی پارک ملت (۱۳۸۸) و پارک وکیلآباد (۱۳۸۹) است؛ همچنین در تعدادی از پروژههای شهری از جمله "سرو و پرنده" و نقش برجسته خانه هنرمندان که با مدیریت خانم تمدن انجام یافت، به صورت همکار اجرایی حضور داشتم.
-از وضعیت دیوار نگاری در مشهد بگویید، آیا وضعیت مناسبی دارد؟
دلیلی ندارد همه فضاهای شهری را با نقاشی دیواری بپوشانیم؛ وقتی نماهای شهری خوب باشند نیازی نیست از نقاشی دیواری برای زیباسازی استفاده کنیم. متاسفانه معماری شهر ما بسیار مشکل دارد و گاهی برای رفع آن از نقاشی دیواری استفاده میشود که در مواردی نیز به ماهیت نقاشی دیواری صدمه زده است. باید در نظر گرفت که در اجرای نقاشی دیواری شهری باید ضوابط موجود در آن را رعایت کرد.
وقتی نماهای شهری خوب باشند نیازی نیست از نقاشی دیواری برای زیباسازی استفاده کنیم
-در اجرای طرحهای هنری شهری چه مشکلاتی دارید؟
متاسفانه گاهی کارشناسان هنری شهرداری تخصص لازم را نداشته و در رشتههای غیرمرتبط تحصیل کردهاند؛ همچنین برای اجرای طرحهای هنری با کارشناسان متخصص مشورت نمیشود و این امر باعث شده در کنار کارهای ارزشمند هنری، کارهای بسیار ضعیف نیز اجرا شود. استفاده نکردن از نظرات کارشناسان متخصص در مناطق شهرداری مشکلساز است، اما این مشکل را در خانه هنرمندان نمیبینیم چرا که در آنجا یک هیئت داوری طرحها را بررسی میکنند. این نبود کارشناسی در سطح مناطق به فعالیتهای هنری ضربه میزند.
خوب است در این زمینه یک مدیریت واحد اعمال شود یا ارتباط بین مناطق و خانه هنرمندان افزایش یابد. برای بهبود فعالیتهای هنری بهتر است یک فضای رقابتی بین مناطق ایجاد شود و در یک جشنواره آثار هنری شهری برتر انتخاب شوند؛ این کار به ارتقای سطح فرهنگی و هنری منطقه کمک میکند.
مشکل دیگر فعالیتهای هنری در نصب و اجراست و توجه به ارتقای کیفی آثار هنری، متاسفانه توجه مناسبی به جانمایی آثار صورت نگرفته و در برخی موارد المانهای شهری متناسب با فضا نصب نمیشود که این کار به اثر هنری و فضای شهری ضربه میزند.
-به نظر شما توجه به هنر در مدیریت شهری مشهد چه وضعیتی دارد؟
نگاه هنری در چند سال اخیر در مدیریت شهری مشهد افزایش یافته که در نتیجه آن، از این نظر مشهد در سطح کشور معروف شد. شهرداری به این نتیجه رسیده که کار هنری از بین بردن سرمایه نیست و امیدوارم این روند متوقف نشده و نقاط ضعف آن نیزبرطرف شود.
-برای فعالیتهای فرهنگی چه پیشنهادهایی دارید؟
فرهنگسازی در مورد رانندگی در شهر بسیار موثر است و متاسفانه مشهد به رانندگی بد مشهور شده و باید آموزشهای شهروندی را در این زمینه جدی گرفت. افزایش ترافیک نیز عاملی برای تشدید این موضوع شده است و متاسفانه مردم هم در این زمینه کمصبر بوده و تحمل معطل شدن در ترافیک را ندارند. در منطقه ۹ از بولوار کوثر به سمت میدان حر یا در بخشی از بولوار پیروزی در ساعات خاص ترافیک وجود دارد و باید با فرهنگسازی، آستانه تحمل مردم را افزایش داد.
زیبایی بصری در تراکتها و بنرهای آموزشی خیلی ضعیف است در حالی که هنر به جذب مردم کمک میکند و اثربخشی پیام را افزایش میدهد. هنر ابزاری است برای فرهنگسازی و جذب مخاطب و باید در فرهنگسازیها بیشتر به آن توجه کرد.
-به عنوان یک مربی فکر میکنید در مورد ورزش بانوان چه مشکلاتی وجود دارد؟
آقایان هرجا اراده کنند، میتوانند ورزش کنند ولی خانمها به فضای خاصی نیاز دارند و این سالنهای اختصاصی ورزش بانوان باید به مراکز سکونتی نزدیک باشد، اما متاسفانه در این زمینه کار چندانی نشده است. ورزش صبحگاهی در مدارس ایده خوبی است و میتواند کمبود فضاهای ورزشی را جبران کند ولی مناطق شهرداری باید بیشتر به فکر فضاهای ورزشی باشد و در مناطقی مثل منطقه ۹ که جمعیت شهر به سکونت در آنجا گرایش پیدا کرده است، فضاهای ورزشی را بیشتر گسترش دهد.
-چه پیشنهادهایی برای افزایش فعالیتهای اجتماعی بانوان دارید؟
احداث پارکهای ویژه بانوان بسیار خوب است و امیدوارم این کار در منطقه ۹ هم اجرایی شود یا حداقل یک بوستان برای ورزش صبحگاهی به بانوان اختصاص یابد. خانمهای ایرانی کمتحرک هستند و باید آنها را وادار به ورزش کرد که این کار نیازمند تشویق و ترغیب آن هاست. البته طرحهایی مانند ورزش در مساجد و مدارس به این امر کمک میکند. نتیجه اینکه وقتی مادران سالم داشته باشیم، جامعه و شهر سالم خواهیم داشت.
-مهمترین نقد شما در حوزه مدیریت شهری چیست؟
یکی از مهمترین دغدغههای من، تخریب طبیعت حومه شهر خصوصا کوهها به دلیل ساختمانسازی است؛ جای سوال است که تا چه حد میتوان این کوهها را تخریب کرده و در آنجا مجتمعسازی انجام داد؟ کوهها در حال حذفشدن هستند و متاسفانه تخریب طبیعت ادامه دارد؛ آیا این کار متولی ندارد؟ به نظرم در این خصوص حریم و حصاری وجود ندارد. این کوهها به عنوان فضای سبز میتوانند تفرجگاه مناسبی برای مردم باشند و نمیدانم دلیل این ساخت و سازها در آنجا چیست. احساس میکنم در این زمینه مدیریت خوبی وجود ندارد و این فضاها در حال ازبینرفتن هستند.
-به نظر خودتان که ساکن منطقه ۹ هستید مشکلات این منطقه چیست؟
درمنطقه ۹ سالک دیده میشود و فاضلاب و نخالههای ساختمانی مشکلساز است و این باعث تهدیدهای بهداشتی میشود؛ به همین دلیل باید ساماندهی زمینهای رها شده و حصارکشی اطراف آنها جدیتر گرفته شود و این در افزایش زیبایی شهر نیز موثر است. همچنین در مورد دکلهای فشار قوی برق باید یک حریم خاص رعایت شود، اما متاسفانه حریم این دکلها و همین طور تأسیسات مخابراتی درنظر گرفته نشده است و اینها اثرات بدی بر روی سلامت مردم دارد.
فضاهای فرهنگی مثل دانشگاهها باید بتوانند در فضاهای شهری اطراف خودشان اثرگذار باشند از جمله دانشگاه فردوسی که در این منطقه است؛ وخیلی خوب میباشد اگر شهروندانی که در همسایگی این مرکز زندگی میکنند بتوانند از امکانات آن استفاده کنند.
یکی دیگر از مواردی که نه فقط در این منطقه بلکه در تمام شهر باید توجه زیادی به آن شود، آلودگی هواست که باید از مهمترین دغدغههای شهرداری باشد و فرهنگسازی در این زمینه را افزایش دهد.
-و، اما سخن پایانی ...
منطقه ۹ یکی از مناطق فعال شهر مشهد است بهخصوص در مسائل فرهنگی و هنری؛ من در شهر زیاد رفت و آمد میکنم و به فضاهای شهری توجه دارم. به نظرم منطقه ۹ برنامهریزیهای خوبی دارد و از لحاظ فضای سبز نیز خوب کار میکند. باید به شهردار منطقه و همکارانش خسته نباشید بگویم که انصافا یکی از مناطق فعال و پرکار است و امیدوارم توجه به مسائل فرهنگی و ورزشی در برنامههای شهرداری بیشتر شود.
*این گزارش چهارشنبه، ۲۹ شهریور ۹۱ در شماره ۲۲ شهرآرامحله منطقه ۹ چاپ شده است.
لینک کوتاه
آوا و نمــــــای شهر
