دوره قاجار - صفحه 9

در زمان محمدشاه و حدود سال ۱۲۲۳ خورشیدی نخستین عکس‌های داگرئوتایپ در ایران گرفته‌شد اما گزارشی از سفر آن عکاس‌ها به خراسان منتشر نشده است.
درباره آخوند خراسانی ۶ که نام قدیمش را وامدار یکی از چهره‌های معروف سیاسی دوره قاجار و پهلوی است.
آصف‌الدوله، والی وقت خراسان، نیز در گزارش ۲۹محرم ۱۳۰۳قمری به وجود چند معدن زغال‌سنگ در هر گوشه کوه‌ها اشاره می‌کند، ولی به‌خاطر مخارج و اطمینان نداشتن، کسی اقدام نمی‌کند.
مهریه عروس در یکی از سند‌های قدیمی ازدواج که از عهد قاجار به‌جای مانده، پول نقد، طلا، ظروف مسی، فرش قالی، نمد، یک دست رختخواب قلمکار و بیست رأس گوسفند، کنیز، ساختمان، زمین و آب و باغ است.
آغامحمدخان قاجار هدفش از آمدن به مشهد را زیارت امام‌رضا (ع) و حفظ حرمت آن از دست‌اندازی‌ها بیان می‌کند. اما روشن است که دلایل دیگری نیز دارد.
لیموناد نخستین نوشیدنی صنعتی ارزان و خاطره‌ساز مشهد قدیم است که هنوز هم بساطش از میان نوشیدنی‌های سنتی شهر جمع نشده است.
فتحعلی شاه قاجار دستور می‌دهد سربازانش، خاک چهارباغ که محل استقرار بنا‌های حکومتی خاندان افشاری در مشهد بوده است را به توبره کشند.
مراسم سلام که یک مجلس رسمی بود، از دوره قاجار در ایوان طلای صحن عتیق یا گنبد‌الله وردی‌خان و با حضور متولی‌باشی، والی خراسان و سایر صاحب‌منصبان آستانه برگزار می‌شد.
عبدالجواد بجن‌گردی، از شاعران توانای دوره مشروطه است که به دلیل مهارتش در محفوظات فراوان نظم و نثر به ادیب‌نیشابوری شهره شده است.
آصف‌الدوله می‌نویسد که جای قبر را معین کرده، یک سنگ هم برای نصب روی قبر، نذر و حتی یک ملک دارای درآمد را وقف آن می‌کند.
حسینیه رحیمیان قربانی غفلت مسئولان این حوزه شد؛ خانه‌ای قدیمی که ۱۶ شهریور ۱۳۸۳ ثبت‌ملی شد و در چندماه گذشته معماری داخلش، از کف تا سقف، با حضور چندین بنا به‌صورت غیرقانونی و در روز روشن تغییر داده شد.
ماجرا روایت یک قرآن است به خط یکی از ائمه اطهار (ع) که از زمان صفویه تا قاجار بر روی مزار مطهر حضرت رضا (ع) قرار داشته، ولی ۱۱۰ سال پیش از درون ضریح مطهر دزدیده می‌شود.
میرزاحسن تبریزی یک نام آشنا در تاریخ آموزش‌وپرورش نوین ایران است که دست‌برقضا گذرش به مشهد هم افتاده است.
صحن انقلابِ امروز و عتیقِ دیروز، نماد باشکوه معماری ایرانی‌اسلامی است و تاریخ طولانی و پرفرازونشیبی را در حافظه‌اش ذخیره کرده است.
محمد حسن خان مسعودی، مشهور به شجاع‌الایاله در عصر مشروطه عنان مشهد را به دست گرفت.
مطبوعات در ایران سال ۱۲۱۵خورشیدی به‌دست میرزاصالح شیرازی با انتشار روزنامه «کاغذ اخبار» پدید آمدند. از این زمان تا امروز هجده بهار ایران با رمضان‌المبارک مصادف بوده است.
کوچه‌ای که از بازارچه سراب به دیالمه راه دارد، در‌میان قدیمی‌ها هنوز به نام «فتاح‌خان» مشهور است. به گفته ساکنان قدیمی فتاح افشار، معروف به فتاح‌خان، در زمان احمد‌شاه قاجار در تهران به‌دلیل یک مسئله ناموسی به اعدام محکوم شد.
اولین تخریب‌های بالا خیابان و پایین خیابان از دوره احمد شاه شروع شده است. به نظر می‌رسد آن زمان هر کس برای خودش ایوانی رو به خیابان ساخته و آن را تا هر جایی که می‌توانسته کش می‌داده است.
محمدتقی بهار مقالاتی در روزنامه «توس» می نوشت با امضای «م. بهار» که آن ها هم تأثیری زیاد بر افکار عمومی مردم خراسان داشت. «م. بهار» برای مردم مجهول بود تا روزی که ملک الشعرا دوباره رخ نمود و شد «محمدتقی ملک الشعرا بهار». آوازه آزادی خواهی و شعرهایش تا تهران و رشت و تبریز هم رسیده بود.
در این مسیرِ هزاراتفاق، همیشه مأمن و سرپناهی باید می‌بوده است تا غبار خستگی راه از سر شانه‌هاشان بتکاند و تاول پاهای به خاشاک نشسته‌شان را التیام دهد. این رسم میهمان‌نوازی بوده است خاصه آنکه میهمان عزم مشهد کرده باشد. همین امر هم عامل و اسبابی بوده است برای ساخت کاروان‌سراهایی که حالا دیگر کمتر نشانی از آن‌ها باقی است.