کمک اهالی الهیه برای جبران خسارت آسیبدیدگان دی ۴۰۴ 
محمد خدادادی برای حل مشکلات اختراع میکند 
محمد خدادادی برای حل مشکلات اختراع میکند
در یکی از کوچههای خیابان شهیدکامیاب محله بالاخیابان، از کنار یک ماشین مدل سال۶۰ که قبراق و سرپاست، میگذریم و زنگ در منزل خدادادی را میزنیم. برخلاف درهای معمولی خانهها، در بهصورت کشویی باز میشود که به گفته همسایهها ساختش کار صاحبخانه است.
محمدآقا که استواریاش گرد پیری را به سخره گرفته است، لبخندزنان به داخل دعوتمان میکند. دیگ برقی مخصوص حلوا که گوشه حیاط جا خوش کرده شنیدههای ما درباره مخترعبودن آقا محمد را تأیید میکند.
گاوآهن در کودکی؛ اولین تجربه خلاقیت
محمد خدادادی تولیدکننده دریچههای آلومینیومی کولر است و به گفته خودش، جزو اولیننفراتی است که این دریچهها را سال۷۱ در مشهد تولید کرده است. او اختراعات بسیاری در طول عمرش داشته است؛ اولین اختراعش را در دهسالگی و تهیه گاوآهنی برای کارهای کشاورزی پدرش عنوان میکند و میگوید: هفتادسال دارم و شمار ساختههایم را از دست دادهام، اما بهطور میانگین، ماهی یک یا دو وسیله ساختهام.
ایده ساخت وسایل هم از نیازهای روزمره به ذهنم میرسد. محمدآقا در دهسالگی متوجه شد که برای شخمزدن زمین پدر، چوب وصلشده به حیوان فقط خط روی زمین میاندازد و خاک را شخم نمیزند.
او با میلگرد داغشده، قطعهای به چوب وصل میکند و اولین اختراعش، یک گاوآهن، را میسازد که بهراحتی خاک را جابهجا میکند. این تجربه، پایه خلاقیت و نگاه کاربردی او به رفع مشکلات روزمره بود و نشان میدهد محمدآقا از همان کودکی به فکر راهحلهای عملی برای مسائل پیرامونش بوده است.
تولیدکننده دریچههای آلومینیومی مشهد
محمد خدادادی که از کودکی حس کنجکاوی و تلاش برای تولید در وجودش جوانه زد، میگوید تا اول راهنمایی بیشتر درس نخوانده و پدرش را در دوازدهسالگی از دست داده است. شغلش را که مربوط به قالبسازی قطعات صنعتی است، با شاگردی شروع و بعد از چند سال، در سال۱۳۷۱ زیرزمینی را اجاره و پس از کار مداوم، ۱۰سال بعد، همان زمین را خریداری کرد؛ کارگاهی که اکنون سالهاست در آن به تولید قطعات مختلف میپردازد.
او در ابتدا دریچههای فلزی میساخته است و کمکم به تولید دریچههای آلومینیومی و دریچههای هواساز کولر در بیمارستانها و هتلها میپردازد. هتل هما، بیمارستان قائم (عج)، کارخانه خودروسازی نیشابور و کارخانه داروسازی فریمان ازجمله مشتریان او هستند.
محمدآقا توجه به صنعت قالبسازی در ایران را یکی از راههای پیشرفت کشور میداند و علاوهبر پسرهای خودش چندین شاگرد را هم تا مرحله استادکاری آموزش داده است.
خدادادی هیچیک از کارهایش را به ثبت نرسانده است؛ بارها برای ساخت قطعات صنعتی فراخوانده شده و بیهیچ چشمداشتی به رفع مشکلات پرداخته است. حتی به دیگران اجازه داده از وسایل ساختهشده توسط او استفاده کنند و در صورت نیاز آنها را راهنمایی کرده تا وسایلی را که میخواهند، بسازند. علاوهبر همکاران و صاحبان صنایع، همسایهها و فامیل نیز از دستبهخیر بودن محمدآقا بهره بردهاند.
هفتادسال دارم و شمار ساختههایم را از دست دادهام، اما بهطور میانگین، ماهی یک یا دو وسیله ساختهام
از کارهای بزرگ او میتوان به ساخت ۲ هزارو ۸۰۰ دریچه آلومینیومی برای کولرهای مصلای بزرگ تهران، همکاری در آشپزخانه حرم برای برطرفکردن مشکل قطعات تجهیزات آشپزی، ساخت دریچههای مخصوص کارخانه داروسازی فریمان و همکاری با بسیاری از پروژههای بزرگ مشهد و همچنین سرپاکردن صفرتاصد جیپ مربوط به جنگ جهانی دوم ساخت آمریکا اشاره کرد.
دیگ برقی حلوا؛ اختراعی برای روضهها
از آخرین اختراعات محمدآقا، دیگ برقی حلواست. سال گذشته، هنگام آمادهکردن حلوا برای چهارشنبه آخر ماه محرم، محمدآقا مشاهده کرد که همه خسته شده و خودش و نوهاش تنها ماندهاند؛ بنابراین تصمیم گرفت این دیگ را بسازد. این دیگ مجهز به پایه استیل برای جلوگیری از لرزش، موتور کولر با دو دور، گیربکس ماشین و پنجکمچه همزمان برای همزدن حلواست. این اختراع به محمدآقا و همسرش اجازه میدهد بدون نگرانی، دیگ را روشن کنند و خودشان به کارهای دیگر بپردازند.
یکی دیگر از علایق محمدآقا سرپاکردن ماشینهای قدیمی است. او با پسرانش، چند جیپ مربوط به جنگ جهانی دوم را که پیش از آن کسی نتوانسته بود سرپا کند، بازسازی کردهاند. او تمام اتاق ماشین را پایین آورده، سیمکشی، صافکاری، نقاشی و تهیه قطعات کمبود مانند چراغها را انجام میدهد و جیپ را به حرکت درمیآورد. این پروژه نشاندهنده دقت و همت او در بازسازی و مهندسی کاربردی است.
صندلی نماز، کمکی به آرامش و سلامت
یکی دیگر از اختراعات محمدآقا، صندلی نماز سبک و قابل حمل است که به کمک افراد پیر و بیمار میآید. این صندلی مانند ربات عمل میکند؛ هنگام نشستن و بلندشدن به بدن فشار وارد نمیکند و آرامآرام خم میشود تا زانوها آسیب نبینند. ایده ساخت آن زمانی به ذهنش رسید که همسرش با درد پا روبهرو شد و نشستن طولانی در حرم برای او مشکل ایجاد میکرد. محمدآقا با نگاه کاربردی خود، وسیلهای ساخت که برای عبادت و راحتی انسانها مفید باشد و بهراحتی میتوان آن را حمل کرد.
فاطمه اکبری، همسر محمد خدادادی، درباره صندلی نماز میگوید: محمدآقا وقتی دید من در حرم و خانه به دلیل پادرد و مشکلات کمر و زانو بهسختی میتوانم روی صندلی بنشینم، تصمیم گرفت صندلیای بسازد که سبک، قابلحمل و راحت باشد. این صندلی کمک میکند آرام بنشینی و بدون فشار به زانو بلند شوی.
او ادامه میدهد: من همیشه کنار او بودم و میدیدم چطور برای حل مشکلات کوچک و بزرگ، از رؤیاهای ساده تا اختراعات کاربردی، فکر میکند و دست به کار میشود. صندلی نماز فقط یک وسیله نیست؛ کمکی واقعی برای زندگی روزمره است و نشان میدهد محمدآقا همیشه به اطرافیانش فکر میکند.
محمد خدادادی و همسرش زندگی موفقی دارند؛ فرزندانی سربهراه و موفق در کار و زندگی. او با برنامهریزی دقیق و توجه به وقت، همیشه تلاش کرده است کارگشایی از مشکلات دیگران را اولویت قرار دهد. فرزندان او نیز کار پدر را ادامه داده و حتی کارگاه دیگری خریداری کردهاند.
بعداز پایان گفتوگو، محمدآقا به همسرش میگوید: «آماده باش که قرارمان برای زیارت دیرتر نشود.» این جمله، نشان میدهد که درکنار همه اختراعات و دستاوردهای صنعتی، ارتباط با خانواده و معنویت در زندگی او نقش مهمی دارد.
* این گزارش پنجشنبه ۲۳ بهمنماه ۱۴۰۴ در شماره ۶۲۴ شهرآرامحله منطقه ثامن چاپ شده است.
لینک کوتاه
آوا و نمــــــای شهر
