حفظ قرآن با دیدن آگهی تبلیغاتی

تازه دیپلم گرفته بود که نشست پای سفره عقد و با گفتن «بله» و در پی مخالفت همسرش، فرصت نشستن پشت میز و گوش سپردن به حرف‌های معلم را از دست داد و دَرِ کلاس‌های درس به رویش بسته شد.

سال‌ها برای به دست آوردن موافقت همسرش برای رفتن به دنبال درس و دانشگاه سپری شد. در آن سال‌ها صاحب دوپسر شد و حتی دل‌مشغولی برای بزرگ کردن آنها هم هوای درس را از ذهنش بیرون نکرد. روش‌های مختلفی را برای آموختن درس امتحان کرد که درنهایت همسرش با ادامه تحصیل او به صورت غیرحضوری موافقت کرد.

این شد که سال‌۸۷ برای اولین‌بار در کنکور شرکت کرد و قبول شد. هنگام انتخاب‌رشته فقط به دلیل اینکه به آرزوی دیرین تحصیل در دانشگاه برسد، از سر اجبار رشته علوم قرآن و حدیث را انتخاب کرد و به عنوان دانشجوی مجازی در دانشگاه علوم قرآن و حدیث شهر ری پذیرفته شد. 

با ورود به این رشته، فعالیت‌های قرآنی‌اش را که سابقه آن به ۱۰ سال گذشته و جلسات خانوادگی برمی‌گردد، قوت بخشید و آغاز به آموزش تجوید، روخوانی و روان‌خوانی قرآن کرد. دوسال از دانشگاهش نگذشته بود که در ۳۲ سالگی تصمیم به حفظ قرآن که بی‌ربط با رشته تحصیلی‌اش هم نبود، گرفت.

فاطمه رهنما یکی از حافظان قرآن کریم است که سال‌۱۳۵۷ در مشهد و در خانواده‌ای مذهبی به دنیا آمده است. از زمان آغاز فعالیت‌های قرآنی او یک‌دهه می‌گذرد. در چند سال گذشته با آغاز دوره‌های حفظ کل، فعالیتش‌هایش را گسترده‌تر کرده است.

او با وجود مهارت در ازبرخوانی قرآن تاکنون در هیچ مسابقه‌ای شرکت نکرده است، از همین‌رو پرونده‌ای هم در این زمینه ندارد. او حال با پایان تحصیلات دانشگاهی و حفظ قرآن که بخش کوچکی از آن در حرم مطهر و بخش بزرگش در منزل با روش‌های خودش انجام شده، شروع به آموزش شاگرد کرده است. با او درباره دنیای معنوی و آرامش‌بخش قرآن و فعالیت در این زمینه، قبل از نماز ظهر در مسجد اکبری‌ها گفت‌و‌گو کرده‌ایم که خواندن آن در «بهار قرآن» خالی از لطف نیست.

- بیش از ۱۰ سال است که به فعالیت‌های قرآنی مشغولید. شما چگونه به حوزه حفظ قرآن وارد شدید، درحالی که دانشجو بودید، امکانات زیادی در دسترس نداشتید و از همه مهم‌تر فرزندانتان کوچک بودند و نیازمند توجه بیشتر؟

من اصلا به دنبال حفظ قرآن آن‌هم در دهه سوم زندگی‌ام نبودم، اما از آنجایی که هرچه در تقدیر آدم باشد رخ می‌دهد، برای من هم چنین ماجرایی اتفاق افتاد. یکی از روز‌های سال ۸۹ در حال بازگشت به خانه بودم که برگه‌ای تبلیغاتی روی زمین توجهم را جلب کرد. وقتی مطالعه‌اش کردم، مضمونش پذیرش علاقه‌مندان برای حفظ قرآن بود. تردید داشتم که شاید استعداد من برای این کار کافی نباشد، اما با این وجود ثبت‌نام کردم.

- با توجه به اینکه از قبل علاقه‌ای برای حفظ قرآن نداشتید، چگونه این مهم را به سرانجام رساندید؟

نه اینکه کاملا بی‌علاقه به حفظ باشم. فقط خودم را در آن حد نمی‌دیدم. برای حفظ قرآن در مرحله اول از کلاس‌های حرم مطهر رضوی استفاده کردم و تا جزء ۶ از بَر شدم، اما به بهانه اینکه استعدادش را ندارم، این کار را کنار گذاشتم. سرانجام بعد از چندماه، گفتگویی از تلویزیون درباره حیله‌های شیطان پخش شد که همین امر مرا واداشت تا دوباره حفظ قرآن را آغاز کنم.

- دوباره با کلاس‌های حرم آغاز کردید؟

نه، به‌تنهایی در خانه به همراه دوستم ۲۴ جزء باقی‌مانده را حفظ کردم.

- با چه روشی؟

حفظ کار بسیار دشواری است و قبل از اینکه میزان استعداد در آن مهم باشد، میزان پشتکار است که فرد را به آنچه می‌خواهد، می‌رساند. بر همین اساس، من و یکی از دوستانم که از همکلاسی‌هایم در حرم مطهر رضوی بود، عزم‌مان را جزم کردیم و با روشی جدید که ابداعی خودم بود، یعنی حفظ در کلاس، این مهم را به سرانجام رساندیم و از آنجایی که با روش‌های استادان هم در کلاس‌ها آشنایی داشتیم، دیگر نیازی به داشتن استاد در خودمان ندیدیم.

- حفظ قرآن چقدر طول کشید و روزانه به طور میانگین چقدر از آن را می‌خوانید؟

قرآن را در طول چهارسال حفظ کردم و میزان مطالعه‌ام بستگی به این دارد که در روز تا چه میزان وقت آزاد داشته باشم. برخی‌اوقات چهار تا پنج‌ساعت در روز قرآن می‌خوانم تا تسلطم بیشتر شود و برخی روز‌ها هم فرصتی برای این کار پیدا نمی‌کنم.

- شما در حال حاضر در بین افراد محله به حافظ قرآن شناخته می‌شوید. این امر مزیتی هم داشته است؟ وقتی کسی حافظ قرآن می‌شود، همه به او به دید یک الگو نگاه می‌کنند و احترام خاصی هم برایش قائل می‌شوند. نمی‌دانم می‌شود نامش را مزیت حافظ شدن گذاشت یا نه؟ حفظ و خواندن مداوم قرآن بر زندگی‌تان چه تاثیراتی گذاشته است؟

انس من با قرآن کریم بر تمام عرصه‌های زندگی از قبیل مادی، معنوی، اجتماعی و خانوادگی تأثیر بسیار مثبتی گذاشته، به طوری که هرگاه در صحنه زندگی احساس خطا و لغزش کرده‌ام، با استعانت از آیات قرآن مشکلاتم برطرف شده است و از همه مهم‌تر سلامت روح پیدا کرده‌ام.

- از کلاس‌های قرآنی که برگزار می‌کنید، برایمان بگویید؟

در گذشته فقط کلاس‌های آموزش تجوید، روخوانی و روان‌خوانی برگزار می‌کردم، اما از چندماه گذشته به درخواست خود بانوان محله، برای نخستین‌بار کلاس‌های حفظ را هم برگزار کردم که خوشبختانه هنوز ادامه دارد.

- استقبال بانوان محله برای شرکت در کلاس‌ها چگونه بوده است؟

با اعلام آمادگی بانوان محله، ثبت‌نام اولیه را برای برگزاری کلاس‌های حفظ با لیستی بیست‌نفره انجام دادم، اما بعد از حفظ هشت‌صفحه، از آنجایی که انجام این مهم زمان‌بر است و چندسال طول می‌کشد، از شرکت‌کنندگان درخواست مبلغی به عنوان شهریه کردم که باعث شد تعداد شرکت‌کنندگان در جلسه بعد، از ۲۰ نفر به ۳ نفر کاهش یابد!

- یعنی ریزش تا این حد بود؟

بله، متاسفانه با وجود اینکه در محله چهنو افراد مشتاق و با استعداد‌های فوق‌العاده برای حفظ قرآن بسیار زیاد هستند، دریافت این هزینه اندک باعث شد بسیاری از افراد، دیگر در این کلاس‌ها پا نگذارند، درحالی‌که گرفتن مبلغی برای تدریس حق هراستادی است و همان‌طور که مربی ریاضی برای آموختن پول می‌گیرد، مربی قرآن هم این حق را دارد.

- در حال حاضر چند شاگرد دارید؟

هم‌اکنون چهارشاگرد زیرنظر من در حال حفظ قرآن هستند که کوچک‌ترینشان یک دانش‌آموز ۱۵ ساله و بزرگ‌ترین آنان بانوی خانه‌دار ۴۷‌ساله‌ای است که پیشرفت خوبی هم داشته‌اند.

- قصد دارید مربیگری را ادامه دهید؟

هرکس علمی دارد، باید آن را در اختیار دیگران قرار دهد و خودم هم علاقه زیادی دارم تا مربیگری در حفظ را ادامه دهم و تنها درخواستم از متولیان، حمایت از حافظان است تا بتوانیم این امر را گسترش دهیم.

- سال‌هاست که در محله چهنو زندگی می‌کنید و به‌خوبی با کمبود و مشکلاتش آشنا هستید. در حال حاضر چه مشکلی را در محله‌تان می‌بینید؟

شاید باورتان نشود، اما در این محدوده هیچ مرکز فرهنگی وجود ندارد تا علاقه‌مندانی که دغدغه این کار را دارند، فعالیت‌هایی انجام دهند. از این گذشته حضور مداوم پوست‌فروش‌ها در زمین چمن مقابل اداره ناحیه‌یک، ترافیک سنگین خیابان صدر و شهیدصدوقی (چهنو)، محصور شدن پیاده‌رو‌ها با اجناس مغازه‌دارها، نبود پل هوایی مقابل بوستان شهید حسین فهمیده و... از جمله معضلات است.

قرآن حفظ می‌‎کنم تا خوب زندگی کنم

زهره عامل، یکی از شاگردان رهنماست که از چندماه پیش و در ۴۷ سالگی با حضور در کلاس‌های آموزشی، حفظ قرآن را آغاز کرده است. او درحالی در این سن پا در این کلاس گذاشته است که طبق گفته‌هایش، از کودکی علاقه به قرآن داشته و حفظ آن یکی از آرزو‌های آن دورانش بوده که حال محقق شده است.

عامل، سه جزء از قرآن را درحالی که فکر می‌کرده با سن زیاد، ذهنش یاری نکند، حفظ کرده است و آن‌طور که می‌گوید، قصد دارد حافظ ۳۰ جزء قرآن باشد. او مهم‌ترین دلیل ورودش به عرصه حفظ قرآن را درک عمیق آن می‌داند و عنوان می‌کند: من در خانواده‌ای مذهبی بزرگ شده‌ام و از کودکی قرآن می‌خواندم، اما هیچ زمانی مثل امروز که قرآن حفظ می‌کنم، معنی آن را درک نکرده بودم، چون یکی از اصول اصلی حفظ، درک معنی خود قرآن است و من هم قرآن حفظ می‌کنم تا خوب زندگی کنم و نامه آخرتم درخشان باشد.

* این گزارش در شماره ۱۰۷ شهرآرا محله منطقه ۶ مورخ ۱۶ تیرماه سال ۱۳۹۳ منتشر شده است.