«آسید ماشاالله بامشکی» معتمد عیدگاه است 
بوستان پرستو پاتوق علاقه‌مندان به ورزش فوتوالی در مشهد است 
بوستان پرستو پاتوق علاقه‌مندان به ورزش فوتوالی در مشهد است
در بوستان پرستو سه زمین والیبال ساحلی وجود دارد که باعث پاگرفتن یک رشته ورزشی جدید به نام فوتوالی دراین پارک شده است. فوتوالی یک رشته ورزشی مهیج توپ و تور است که می‌توان آن را تلفیقی از والیبال و فوتبال دانست.
بولوار دانشجو را که به سمت بزرگ‌راه امام علی (ع) می‌روید، درست در قسمت انتهایی این بولوار بوستان محلی در محله شهید رضوی مشهد کوچکی را می‌بینید که نام آن پارک پرستو است. عصر‌های این پارک دیدنی است، حضور پررنگ ورزشکاران و شور‌و‌نشاطی که در فضای پارک ایجاد می‌شود لاجرم انرژی مثبت زیادی را برای افراد حاضر در آنجا به ارمغان می‌آورد. در کنار ورزش‌های مختلفی که در این پارک وجود دارد یک ورزش بسیار خاص و نو، توجه هر رهگذری را به خودش جلب می‌کند، وجود سه زمین والیبال ساحلی در این پارک زمینه را برای حضور علاقه‌مندان به ورزش مهیجی به نام «فوتوالی» فراهم کرده است.
ورزشی که کمتر کسی از آن می‌داند و بسیاری حتی نام آن را نشنیده‌اند با این حال به تازگی به صورت آزمایشی در فهرست ورزش‌های المپیکی نیز قرار گرفته است. با خبر شدیم در هفته‌ای که گذشت تعدادی از بازیکنان منطقه ما که به صورت منظم در این پارک فوتوالی بازی می‌کنند برای مسابقات انتخابی تیم ملی این رشته ورزشی عازم بندر انزلی شده‌اند.
این موضوع باعث شد برآن شویم تا اطلاعات بیشتری را درباره این رشته کسب کنیم. فوتوالی یک رشته ورزشی مهیج توپ و تور است که می‌توان آن را تلفیقی از والیبال و فوتبال دانست. در واقع والیبال با پا را فوتوالی می‌نامند. زمین این رشته ورزشی همان زمین والیبال ساحلی است و سطح زمین باید از ماسه یکنواخت، مسطح، هموار و یک شکل پوشیده باشد منتهی ابعادش ۹در ۱۸متر است.
توپ فوتوالی شبیه توپ فوتبال است، اما وزنی کمتر از آن دارد. در مسابقات رسمی، ارتفاع تور ۲۲۰سانتی‌متر است و افراد در تیم‌های دو یا سه نفره طی سه‌ست بازی می‌کنند. هر تیم حداکثر می‌تواند سه‌ضربه به توپ بزند و چنانچه توپ به زمین اصابت کند، تیم مقابل امتیاز می‌گیرد. در این رشته، بازیکن حق استفاده از دست را ندارد، اما با تمام اعضا اعم از سر، سینه و پا می‌تواند به توپ ضربه بزند. این بازی باید در زمین ساحلی انجام شود ولی در سالن و حتی روی برف هم انجام شده است.
چگونگی شکل‌گیری فوتوالی
زادگاه رشته فوتوالی برزیل است، جایی که مردم آن‌قدر در رشته‌های فوتبال و والیبال به تکامل رسیده‌اند که این دو رشته را با یکدیگر ادغام می‌کنند. ماجرا از این قرار است که حدود نیم‌قرن پیش، فوتبالیست‌های برزیلی عادت داشتند توپ را روی زمین و هوا بچرخانند از طرفی خیلی علاقه به بازی والیبال داشتند. کسی یادش نیست اولین نفری که به جای دست، با پا به توپ ضربه زد، چه کسی بود، اما برای مردم برزیل این تفریح کم‌کم به یک ورزش جدید تبدیل شد.
از ۳۷سال پیش یعنی۱۹۸۰ میلادی، فوتوالی ورزش مستقلی محسوب شد و کم‌کم کسانی که به فوتبال برزیل علاقه داشتند، با این ورزش آشنا شدند. خیلی زود، فوتوالی قسمتی از تمرینات تیم ملی فوتبال و ستاره‌های برزیلی را تشکیل داد و به مرور این ورزش به تمام دنیا صادر شد. برزیلی‌ها مانند همه ورزش‌های توپ و پا، در فوتوالی هم قهرمان هستند. آنها خوب دریافت می‌کنند، خوب اسپک می‌زنند و خوب دفاع می‌کنند.
فوتوالی هم اکنون علاوه بر برزیل در بیشتر کشور‌های جهان شناخته‌شده و دارای تشکیلات رسمی است. همچنین هر‌سال شرکت‌های مختلفی اقدام به برگزاری تورنمنت‌های فوتوالی در نقاط مختلف جهان می‌کنند که چهره‌های مطرحی مانند لیونل‌مسی، ته‌ری‌هانری، کاکا، فرناندو تورس، رونالدینهو، فرانک لمپارد، و ... در آن شرکت دارند. به طور‌کلی می‌توان گفت که فوتبالیست‌های کشور‌های اروپایی اگر این ورزش را به صورت حرفه‌ای دنبال نکنند، در تمرینات خود حتماً آن را می‌گنجانند.
فوتبالیست‌های دوستدار فوتوالی
با وارد‌شدن فوتوالی، تیم‌های بزرگی، چون رئال مادرید، چلسی، منچستر یونایتد و ... قسمتی از تمرینات خود را به این رشته اختصاص داده‌اند. تیم ملی فوتبال ایران هم از زمان برانکو تا حال حاضر چیزی شبیه فوتوالی و با عنوان تنیس فوتبال را در تمرینات خود دارد. فوتوالی از رشته‌های مورد علاقه کارلوس‌کی‌روش، سرمربی فعلی تیم ملی فوتبال ایران نیز هست.
علی پروین، از اسطوره‌های فوتبال ایران عادت دارد که تعداد زیادی از توپ‌ها را با پا کنترل و از روی تور رد کند. از دیگر فوتبالیست‌هایی که فوتوالی هم بازی می‌کنند می‌توان به علی انصاریان، پژمان جمشیدی، علی باغمیشه، ادموند بزیک، محمد نوازی، میرشاد ماجدی، علی آذری و ... اشاره کرد.
ورود فوتوالی به ایران و خراسان‌رضوی
ایران از اوایل سال۱۳۸۷ با پیگیری‌های سید‌حسین موسوی شفیق، به عضویت فدراسیون جهانی فوتوالی در‌آمد و پس از تایلند، دومین کشور آسیایی بود که این رشته را فعال کرد. در اواسط سال۱۳۸۷ توسط سازمان تربیت بدنی، رشته فوتوالی به رسمیت شناخته شد و در سال۱۳۹۰ با نظر معاونت ورزش قهرمانی به عنوان یک انجمن جدید تحت پوشش فدراسیون انجمن‌های ورزشی قرار گرفت.
این رشته از حدود سه‌سال پیش به همت شیما شاه‌منصوری که عضو شورای اجتماعی محله دانشجو است، جای خود را در استان باز کرد
این رشته از حدود سه‌سال پیش به همت شیما شاه‌منصوری که از ساکنان منطقه۱۱ و عضو شورای اجتماعی محله دانشجو است، جای خود را در استان خراسان‌رضوی باز کرد. همین موضوع بهانه‌ای شد تا گفت‌و‌گویی با او داشته باشیم. او قهرمان دو جهان است. شش‌مدال‌جهانی در رشته دو‌ومیدانی و دو‌مدال طلای خاورمیانه و چندین مدال کشوری دارد.
همچنین پرچم‌دار تیم ملی در مسابقات جهانی آرژانتین بوده است. شاه‌منصوری در سال۹۴ به عنوان بانوی برگزیده استان و پنجمین جوان نخبه خراسان رضوی انتخاب شد. او از ابتدایی که رشته فوتوالی وارد استان شده تاکنون، سمت نائب‌رئیسی آن را بر‌عهده داشته است.
بانوی ورزشکار منطقه۱۱ به فراز و نشیب‌های این رشته ورزشی جدید در خراسان‌رضوی اشاره می‌کند و می‌گوید: پس از اینکه رشته فوتوالی وارد این استان شد، برای مدتی، ریاست انجمن آن بر‌عهده ناصر خجسته، معاون فرهنگی و اجتماعی وقت شهرداری منطقه۱۱ بود و خوشبختانه در این دوران، ورزش فوتوالی گسترش زیادی پیدا کرد.
شاه منصوری به جذب حدود یکصد‌نفر عضو علاقه‌مند به این ورزش در این دوران اشاره می‌کند و می‌افزاید: این تعداد برای یک رشته ورزشی جدید، رقم خوبی است و ورزشکاران ما تنها ازشهر مشهد نبودند بلکه از شهرستان‌های اطراف هم آمده بودند.
به گفته وی، پس از یک‌سری مسائل و مشکلاتی که پیش می‌آید، جابه‌جایی‌هایی در مدیریت انجمن روی می‌دهد و برای حدود یک‌سال این رشته تقریبا راکد می‌ماند. او می‌افزاید: در حال حاضر حدود ۶۰-۵۰نفر نوجوان و ۶۰-۵۰ بزرگ‌سال در این رشته فعالیت دارند و تاکنون چهار بار اعزام به مسابقات انتخاباتی تیم ملی داشته‌ایم که آخرین اعزام، چهارم تیرماه جاری انجام شد ولی، چون ورزشکارانمان آمادگی لازم را نداشتند نتوانستند صعود کنند.
کمبود داور و مربی در رشته فوتوالی
این بانوی ورزشکار با اشاره به مشکل کمبود مربی و داور در این رشته، توضیح می‌دهد:، چون فوتوالی رشته جدیدی است هنوز مربی و داور به تعداد کافی نداریم و بنابراین درصددیم تا دوره‌های مربیگری و داوری آن را برگزار کنیم.
شاه‌منصوری ادامه می‌دهد: جدید‌بودن یک رشته ورزشی این مزیت را دارد که افراد جدیدی را می‌تواند به سمت ورزش سوق دهد. همچنین ورزشکاران رشته جدید، شانس بیشتری برای موفقیت و کسب مدال دارند چراکه در سایر رشته‌ها رقابت بسیار سخت است.
او با اشاره به اینکه کانون استعدادیابی فوتوالی، برای اولین‌بار در کشور، سال۹۵ در مشهد تأسیس شد، اظهار می‌کند: در حال حاضر هدف ما این است که عموم مردم را با رشته فوتوالی آشنا کنیم و سپس با فراهم‌کردن امکانات سخت‌افزاری مانند توپ و زمین، به اهداف بالاتر و کسب مقام‌های قهرمانی بیندیشیم.
این بانوی ورزشکار امیدوار است رشته ورزشی فوتوالی در آموزش و پرورش رواج پیدا کند و حتی در زنگ ورزش دانش‌آموزان گنجانده شود. همچنین دوست دارد، در آینده آن‌قدر این ورزش بین مردم رواج پیدا کرده باشد که در مسابقات محلات شاهد آن باشیم.
شاه‌منصوری با اشاره به اینکه فرد ورزشکار در رشته فوتوالی از نظر بدنی باید دارای قد‌بلند و قدرت‌بدنی بالا باشد، می‌گوید: آتش‌نشانان، نیرو‌های انتظامی و امنیتی و بسیاری از کارکنان ادارات، این ویژگی‌ها را دارند و فوتوالی ورزش مناسب و جذابی برای آنهاست.
محرومیت بانوان از شرکت در مسابقات فوتوالی
این بانوی قهرمان با ابراز‌تأسف به اینکه بانوان نمی‌توانند در این رشته فعال باشند، توضیح می‌دهد: تا چندی پیش من تنها خانمی بودم که در این رشته حضور داشتم، آن‌هم حضور محدود تنها در قسمت اجرایی. به مرور با بازتر‌شدن فضا در فدراسیون جدید، در قسمت اجرایی، از خانم‌ها کمک بیشتری گرفته شد و اکنون بانوان بیشتری در آن حضور دارند.
او با اشاره به اینکه بانوان اجازه ندارند ورزش فوتوالی را به صورت حرفه‌ای و برای حضور در مسابقات انجام دهند، یکی از دلایل این موضوع را پوشش آنها بیان می‌کند و می‌گوید: همین جا از تمام طراحان لباس می‌خواهم اگر کسی می‌تواند لباس مناسبی برای بانوان ورزشکار رشته فوتوالی طراحی کند، به ما اعلام کند تا از آن استفاده کنیم. شاه‌منصوری می‌افزاید: استقبال خانم‌ها از رشته فوتوالی بیشتر از آقایان است و حتی در کارگاه آموزشی که برگزار کردیم تعداد بانوانی که متقاضی ثبت‌نام بودند بیشتر از آقایان بود، اما به دلیل ملاحظاتی که هست، نمی‌توان بانوان را وارد این رشته کرد.
مظلوم واقع‌شدن ورزش بانوان
او در ادامه از مظلوم واقع‌شدن ورزش بانوان سخن می‌گوید و می‌افزاید: خانم‌های ورزشکار نه تنها از سمت دولت حمایت کمتری دریافت می‌کنند بلکه حتی اسپانسر‌ها هم در ورزش بانوان سرمایه‌گذاری نمی‌کنند.
شاه‌منصوری توضیح می‌دهد: ورزش بانوان معمولا فیلم‌برداری و پخش نمی‌شود و همین موجب می‌شود که اسپانسر‌ها تمایلی برای سرمایه‌گذاری نداشته باشند بنابراین می‌بینیم هر چند بانوان به حدی رسیده‌اند که می‌توانند در بالاترین سطوح بین‌الملل، مقام کسب کنند، اما از آنهاحمایت لازم نمی‌شود و راه پیشرفتشان سخت‌تر است.
بانوی قهرمان منطقه۱۱ در پایان اظهار می‌کند: نهایت آرزوی هر ورزشکاری کسب مقام در المپیک است و رشته فوتوالی هم برای اولین‌بار، دو سال پیش به صورت آزمایشی وارد المپیک برزیل شده است، اما اینکه به طور رسمی می‌تواند جزو المپیک باشد یا نه هنوز مشخص نشده است.
*این گزارش پنجشنبه، ۱۴ تیر ۹۷ در شماره ۲۸۹ شهرآرامحله منطقه ۱۱ چاپ شده است.
لینک کوتاه
آوا و نمــــــای شهر
