احمد قلندری معمار خانه‌های کاهگلی در محله فردوسی است

شصت‌سال قبل در یکی از روستا‌های آذربایجان شرقی به دنیا آمد. زندگی در آب‌وهوای پاک، باغ‌ها و چشمه‌سار‌های جاری این منطقه، تجربه و خاطره شیرینی در ذهن او ماندگار کرده است. با اینکه سال‌هاست از آنجا مهاجرت کرده، عشق به خانه‌های کاهگلی از او هنرمندی طراح و سازنده خانه‌های قدیمی و بوم‌گردی ساخته است.

احمد قلندری، سازنده ابنیه‌های روستایی و بوم‌گردی، امسال برای دومین سال متوالی به‌مناسبت روز روستا و عشایر، خانه کاهگلی را در پارک جلوخان آرامگاه فردوسی در محله فردوسی طراحی کرده و ساخته است.

مطلب مرتبط خاطرات مجید آراسته از روز‌هایی که محله فردوسی ۳۰ خانوار بیشتر نداشت

روستا را به شهر آوردم

احمد قلندری که اصالتی آذربایجانی دارد، تا بیست‌سالگی در روستای زادگاهش، صومعه، زندگی می‌کرد؛ روستایی با خانه‌های چوبی و کاهگلی که در اطراف آن باغ‌های فراوان میوه قرار داشت. احمدآقا چهل‌سال قبل به مشهد آمد و سال‌هاست که در این شهر سکونت دارد.

او هرسال چندین مرتبه به روستای صومعه می‌رود و از زیبایی و آب و هوای تمیز و پاک آن لذت می‌برد، اما این سفر‌های گاه‌وبی‌گاه دلتنگی آقای قلندری به روستا و زیبایی‌های آن را کم نکرد، تاجایی‌که به فکر طراحی و ساخت خانه‌های کاهگلی در فضای شهری افتاد.

خودش می‌گوید: برگشت به روستا و زندگی در خانه‌ای کاهگلی همیشه آرزویم بود، اما ازطرفی امکان سکونت در روستا برایم وجود نداشت؛ پس به‌جای رفتن به روستا سعی کردم این رسم زیبا را در برخی خانه‌ها و مکان‌های بوم‌گردی اجرا کنم. حتی در منزل شخصی خودم، فضای کوچکی را به این کار اختصاص دادم.

المانی برگرفته از روستا‌های خراسان

احمد قلندری که اخیرا به‌عنوان طراح و سازنده خانه‌های روستایی و بوم‌گردی برای دومین سال پیاپی در جشنواره روز ملی روستا و عشایر حضور فعالی داشت، برای آشنایی با طراحی و مصالح خانه‌های روستایی ایران سفر‌های بسیاری انجام داده است.

برگشت به روستا و زندگی در خانه‌ای کاهگلی همیشه آرزویم بود، اما ازطرفی امکان سکونت در روستا برایم وجود نداشت

احمدآقا در ادامه بیان می‌کند: برای کسب تجربه عملی و آشنایی با معماری و مصالح خانه‌ها به روستا‌های مختلف آذربایجان شرقی و غربی، سیستان‌وبلوچستان، خراسان بزرگ، سمنان و استان‌های دیگر سفر کردم و مصالح به‌کاررفته در هرکدام از آنها را بررسی کردم. نکته جالب این بود که مواد و مصالح به‌کاررفته در این بنا‌ها متناسب با آب‌وهوا و منطقه استفاده می‌شد.

در المان خانه روستایی ساخته‌شده توسط احمد قلندری، در و پنجره چوبی دیده می‌شود؛ چوب‌هایی که بنا روی آنها قرار گرفته است. دیوار‌های کاهگلی و نرده‌های چوبی، ذهن را با معماری سنتی گره می‌زند. در اطراف هم تنور کاهگلی قدیمی توسط این معمار سنتی بنا شده است. این المان برگرفته از خانه‌های روستایی خراسان است.

خانه‌ای که اشک بازدیدکننده را درآورد

احمد قلندری با ابراز خوشحالی از حضور گسترده دوستداران روستا درکنار خانه گلی‌ای که در جلوخان آرامگاه بنا کرده است، می‌گوید: خیلی‌ها با ایستادن و عکس‌گرفتن درمقابل این خانه کاهگلی و نوشیدن یک فنجان چای آتشی، خاطرات خوش روز‌های زندگی در روستا را دوباره تجربه می‌کنند.

او با بیان خاطره‌ای ادامه می‌دهد: در روز‌های اول جشنواره، خانمی را دیدم که با دیدن تنور سنتی کنار خانه، چشمانش پر از اشک شد و گفت که خاطرات خانه پدری‌اش در روستا و طعم خوش نان‌هایی که مادرش می‌پخت، برایش زنده شده است.

احمدآقا در پایان با اشاره به ظرفیت مناسب بوم‌گردی در محدوده بولوار شاهنامه ادامه می‌دهد: سبک زندگی سنتی و روستایی، طرفداران و هواداران بسیاری بین شهروندان خسته از زندگی شهری دارد. از طرف دیگر با وجود خانه‌های سنتی و روستایی در این محدوده، امکان اشتغال‌زایی و کسب درآمد ازطریق بوم‌گردی وجود دارد. امیدوارم با کمک مسئولان و اهالی، هر‌چه زودتر این امکان محقق شود.

* این گزارش پنج‌شنبه ۳۰مهرماه ۱۴۰۵ در شماره ۶۵۷ شهرآرامحله منطقه ۱۱ و ۱۲ چاپ شده است.