هاشم شکوهی شاعر آیینی مشهد همیشه برای اهل بیت میسرود 
نخستین کتابخانه تخصصی امام علی(ع) در محله جنت قرار دارد 
حسام حصاری، عاشق کاگردانی در حوزه دفاع مقدس است
حسام حصاری بازیگر، کارگردان و مسئول یکی از آموزشگاههای هنری که در محله آزادشهر قرار دارد. او سازنده چندین سریال و مینی سریال و تله فیلم در حوزه دفاع مقدس بوده است.
ازوقتی تلوزیون و شاید بهتر بگوییم دوربین اختراع شد، علاقه انسان به دیده شدن و حک خاطرات هم با شتاب بیشتری رشد کرد. از طرفی این علاقمندی باعث تبلور هنر و گرایش جدیدی به نام بازیگری شد که خود قصهای دراز با فراز و نشیبهای جالب دارد.
اما در این بین با رشد این صنعت و همین طور ازدیاد نسل جوان در کشورمان شاهد ساخت و تولیدات انبوهی از تئاتر، فیلم و سریال هستیم. شهر مشهد هم که بخش زیادی از جمعیتش را جوانان تشکیل میدهند از این امر مستثنی نیست و رواج و شکلگیری آموزشگاههای بازیگری نشان از نیاز و استقبال مخاطب دارد. به همین دلیل گفتگویی داشتیم با حسام حصاری بازیگر، کارگردان و مسئول یکی از آموزشگاههای هنری که در محله آزادشهر قرار دارد.
- آقای حصاری از خودتان بگویید، اصلا چه شد که بازیگری را انتخاب کردید؟
اگر بخواهم از خودم شروع کنم باید بگوییم که متولد ۱۳۵۵ هستم، ما بچههای دهه پنجاه همانها هستیم که جنگ خیلی روی زندگی و تحصیلمان اثر گذاشت. آن وقتها بازیگری و کارگردانی به خاطر درگیریهای کشور نسبتا کمرنگ شده بود و البته ورود به دانشگاه هنر هم سخت بود.
خانواده من علاقمند به هنر بودند، ولی هیچ کدام سابقه خاصی در این زمینه نداشتند، دو تا از پنج خواهر و برادرم اهل شاعری بودند، اما آن را به طور حرفهای ادامه ندادند، به همین دلیل بود که ابتدا در دانشگاه تربیت معلم تحصیلم را شروع کردم، ولی به مرور زمان فهمیدم این رشته از آرزوهایم خیلی دورتر است، همین شد که انصراف دادم و مجددا دانشگاه هنر شرکت کردم و این بار قبول شدم.
- تا جایی که من اطلاع دارم دانشجویان تربیت معلم، به خصوص در آن سالها از امنیت شغلی و مالی بیشتری برخوردار بودند، درست است؟
بله، تصمیمگیری همان زمان هم برایم سخت بود. من همه چیز را فدای هنر کردم. همان زمان دانشجویان تربیت معلم حقوق میگرفتند، اما من تئاتر را با تمام مشکلاتش انتخاب کردم و وارد دانشگاه تئاتر شدم و لیسانس بازیگری گرفتم.
- آیا آن سالها قبولی در دانشگاه هنر به خاطر تعداد کمتر دانشجویان راحتتر بود؟
نه اتفاقا آن زمان سختتر بود. کلاسهای هنری و دانشگاههای کمتری در سرتاسر کشور وجود داشت و فقط دانشگاه سراسری هنرجو میپذیرفت و همین عرصه رقابت و ورود را تنگتر کرده بود. این روزها اگر تعداد علاقمندان به تئاتر و سینما بیشتر است از آن طرف هم نردبانی به نام کلاسهای حاشیهای وجود دارد که کار را برای علاقمندان واقعی تسریع میکند.
- به حساب من اگر شما همان سالها تربیت معلم را ادامه میدادید الان بالای بیست و اندی سال سابقه کار داشتید و همین سالها بازنشسته میشدید.
بله، اما برایم راضی کننده نبود. میفهمم چه میگویید، چون از کمبودها٬ مشکلات اقتصادی و کاری تئاتر و تلوزیون با خبرید، اما من دنبال عشق و هنر بودم. به خصوص که برای این کار مجبور به مهاجرت به تهران در سال ۱۳۷۴ شدم.
یعنی خانواده، پدر و مادر و خواهر و برادرم را به خاطر رسیدن به علاقهام ترک کردم. هضم این چیزها در آن سن و سال کار راحتی نبود، به خصوص که من موفقیتهایی هم در مشهد داشتم. حتی میتوانستم کنار دست پدرم که فرش فروش بود بمانم و کار کنم و حجم سختی که میدانستم در انتظارم بود را متحمل نشوم به خاطر شهرم برگشتم.
- و این انتظار چه وقت به پایان رسید و دوباره به مشهد برگشتید؟
سال ۱۳۸۵ به مشهد برگشتم در این سالها در شهرهای مختلفی مانند تهران، کیش و اراک کار کردم در تئاتر و فیلمهای تلوزیونی زیادی بازی کردم و دوباره به مشهد برگشتم.
- چرا به مشهد برگشتید؟ خیلیها معتقدند که ما شهر خوبی برای سینما و تئاتر نداریم؟ حتی اصطلاحی بین خود هنرمندان رایج است که «مشهد حوض است و تهران دریا» همین علت مهاجرت هنرمندان به پایتخت است.
من خیلی مشهد را دوست داشتم، چرا که شهر مادریام هست و موافق نیستم که اینجا فضای مناسبی برای تئاتر و سینما ندارد. همین امسال دیدیم سیمرغهای تئاتر را بچههای مشهد گرفتند و از طرفی استعدادهای زیادی را پرورش داده است اگر بخواهم در مورد رشته خودم خاص صحبت کنم میگویم تئاتر مشهد بینظیر است.
- پس به نظرتان چرا سالنهای تئاتر ما کمتر مخاطب عام دارد؟ و قابل مقایسه با تهران نیست؟
بله قابل مقایسه نیست، اما میشود گفت در چهار سال اخیر خیلی بهتر شده است. من در این سالهایی که برگشتم همیشه کار فیلم انجام دادم، اما در این بین تئاتر «اتلو به روایت بخشی» را کار کردم که فوقالعاده بازخورد عالی داشت، این نشان میدهد که مردم تئاتر خوب را میشناسند و به آن علاقمندند. باید به این فکر کنیم که باید برای کار خوب هزینه کنیم و مردم را پای گیشهها بیاوریم، اگر در روی سن حرف مردم گفته شود آنها خود تبلیغ کننده تئاتر هستند.
- برای رسیدن به این هدف یعنی حضور خودجوش مردم در صحنه تئاتر چه کار باید کرد؟
من از زمانی که به مشهد آمدم روی آموزش هنرجوها کار کردم، فکر میکنم ما باید حضور افراد حرفهای و دوره دیده را در تئاتر و سینما بیشتر کنیم. تحصیل و سواد و تجربه اندوزی خود میتواند خروجی کارها را بهتر کند.
البته باید بگویم در حیطه سینما و تئاتر این اتفاق که افراد با روابط و ضابطه وارد کار شوند خیلی بیشتر از تئاتر است، اما تئاتر میطلبد که حتما استعدادیابی انجام شود و گزینههای علاقمند از مستعد جدا شوند، چرا که این روزها علاقمندان به اشتباه گمان میکنند حتما استعداد هنری را مکملعلاقه نیز دارند، ولی بازیگری شغلی است که هزینه تجربه اندوزی آن به یمن صرف جوانی فرد تمام میشود و هر کسی توانایی را ندارد.
- یک مشکلی که نمیدانم با آن موافق هستید یا نه، معضل بیحجابی و گاهی بی بند و باری در برخی هنرهایی تصویری است، نظرتان در این باره چیست؟
آنها که هنر تصویر و تئاتر را با پوشش نامناسب بیحجابی به چالش میاندازند در اصل هنرمند نیستند، آنها کسانی هستند که تنها برای دیده شدن وارد این کار میشوند.
- الان چند فیلم آماده برای پخش دارید؟
بعد از سالها پند آموزی از پیشکسوتان، این روزها کاری در خور توجه در حیطه طنز و مشکلات اجتماع را در قالب تله فیلمی نو ارائه داده ام. «قوطی شانس» حکایت جوانانی است که به دنبال بخت و اقبال نو هر روز سری به یک شغل و کار جدید میزنند.
این کار همان جامعه امروز و بخت آزماییهای بیاساس است که به جز بطالت و حیف و میل کردن جوانی چیزدیگری به همراه ندارد. البته در تدارک ساخت تله فیلمی در زمینه دفاع مقدس هم هستم.
- وضعیت کلی تصویر و سینما و تلوزیون را در مشهد چگونه میبینید؟
تصویر در مشهد را از سه سال قبل در حال نفس کشیدن میدانم و به این معتقدم که این روزها با وجود هنرمندان جوان و با انگیزه راهی درست در حال شکل گرفتن است. مشهد شهری است که در آن نیروی زیادی جوان در حال کار کردن است.
در پایتخت همیشه بهترین عوامل مشهدی بودهاند و اگر شرایط کافی در همین فضا وجود داشته باشد مسلما کارهای خوبی نیز ارائه میشود. یکی از مشکلات شایع امروز در سینما و تلوزیون وجود نداشتن نقدینگی کافی در کارهاست. وقتی قرار باشد کارگردان با نصف بودجه تثبیت شده در یک کار فیلمی را بسازد مسلما بهرهبرداری از آن هم به نیم میرسد.
- حضور آموزشگاهها را تا چه اندازه مفید میدانید؟
چیزی که در این شهر زیاد داریم تحصیل کرده و استاد است. ما بهترین افراد را صرف آموزش در مشهد میکنیم، کسانی را داریم که حتی بهتر از تهران و دلسوزانهتر از هر جای دیگری عمرشان را در راه هنر قرار دادهاند و البته امیدواریم مسئولان بیشتر با ما همکاری کنند و اگر مدیران درست اقدام کند بسیاری از موانع حل میشود.
- نظرتان درباره شبکه استان خراسان چیست؟
شبکه استانی خراسان رضوی یکی از شاخصترین شبکههای استانی است و با تولیدات خوب هم اکنون از خیل وسیعی از مراکز پیشی گرفته است. حالا شاید نتوان با پایتخت رقابت کند، اما شبکه خراسان رضوی بسیار پر تلاش است و ما همیشه یک سر و گردن از دیگر مراکز استانها جلو بودایم و این ادعا را میتوان از تولیداتی که از شبکه سراسری پخش میشود تشخیص داد.
- فکر میکنید چه ایده و هدف مشترکی را باید در مشهد دنبال کرد تا به موفقیت همچون تهران رسید؟
شرایط کاری که در مشهد بر اساس وحدت و یکدلی صورت میگیرد همیشه بهتر از هر چیزی جواب میدهد. فیلم برداری «قوطی شانس» در ۱۱ روز کاری تمام شد که این چیزی نبود جز همدلی تیمی که دوستان با من داشتند.
براین اساس من زیاد بر روی امور مالی مانور نمیکنم، چرا که معتقدم هنر چیزی نیست به جز ذات پاک و عاطفی انسان که اگر بروی خود محوری گذاشته شود از هم میپاشد، ولی چنانچه سلیم و با پشتوانه وحدت باشد به سرانجام میرسد.
- آیا از استعدادها و ایدههای نو پیروی میکنید؟
یکی از دغدغههای امروز سینمای استان داشتن فیلم نامههایی است که چهارچوب درستی داشته باشد. در دفتر سینمایی گام سوم به روی تمام کسانی که استعدادی در نوشتن دارند باز است، کما اینکه ما از نویسندگان جوان نیز حمایت میکنیم و پذیرای طرح و ایدههای نو نیز هستیم و دوست داریم در این بین از شاخصهای بومی خود نیز دفاع کنیم.
- شما بزرگترین معضل در آموزشگاهها را چه میدانید؟
عضل امروز در آموزشگاههای سینمایی را تبلیغات نابجایی میدانم که خود به خود اثر نامطلوبی بر هنر تصویر میگذارد. مثلا این مسئله باب شده است که فلان آموزشگاه با تبلیغات فراوان رسانهای و گاها هم روزنامهای به عنوان استاد از یک چهره برجسته کشوری یاد میکنند که این فرد خاص تنها در یک جلسه در کلاسها شرکت دارد و افراد زیادی که بنا به این دلیل وارد این گونه آموزشگاهها میشوند با بیاعتمادی روبرو خواهند شد و استاد فوق در یک جلسه حضور به ناچار مجبور به خاطرهگویی است، چون وقتی برای ورود به مسائل بازیگری ندارد.
- بعضی از آموزشگاهها در قبال آموزش با هزینههای بالا تضمین صد در صد بازیگری را در فیلمها میکنند، نظرتان در این باره چیست؟
از دیگر مشکلات امروز آموزشگاههای سینمایی پیشنهادات و تضمینهایی است که درقبال شرکت در کلاس به هنرجو داده میشود و با هزینههای هنگفتی این افراد وسوسه به حضور در کلاس و بازی در فیلمهایی که هرگز تولید نمیشود هم میشوند و خود این مسئله میتواند مشکل عمدهای باشد تا مسئولان را وادار به پیشگیری کند.
- شما در دو سال گذشته در چند نقش در سریالهای مرحوم سلحشور بازی کردید درست است؟ کار با ایشان چه تاثیری در بحث آموزش برای شما داشت؟
مرحوم فرج الله سلحشور فرد متعهد و کاربلدی بودند و کار کردن با ایشان برای من تجربه بسیار گرانبهایی بود.
- چرا اسپانسرها در مشهد بر روی فیلمها کمتر سرمایهگذاری میکنند؟
متاسفانه ورود یک سری افراد غیر متخصص و علاقمند به حاشیههای فیلمسازی باعث شده که بیاعتمادی در اسپانسرها هم بیشتر شود. البته عجیب است که گاها میبینیم این افراد دارای ضوابط و ارتباطاتی هم برای گرفتن اسپانسر هستند، ولی به دلیل نداشتن تخصص لازم فیلم تولیدی باشکست مواجه میشود و فروش کافی را ندارد و همین امر سبب دلسردی اسپانسرها میشود. البته این امر مختص تنها مشهد یا شهرستانها نیست، البته ما اسپانسرهای علاقمند هم داریم، ولی تعدادشان به اندازهای نیست که روی این بحث مانور کنیم.
- آیا خودتان در فیلمهایی که میسازید از هنرجوها استفاده میکنید تا باعث دلگرمیشان شود؟
حتما. الان تله فیلم «پیامکهای آرزو» را که ساختم که علاوه بر تعدادی از هنرپیشههای تهران از هنرجوهای خودم هم استفاده کردم. این تجربه اندوزی توانست به آنها کمک کند تا با اعتماد به نفس بیشتری وارد کار حرفهای شوند.
- شما معتقدید که از ورود افراد علاقمند، اما بیاستعداد در بازیگری باید حتی الامکان جلوگیری کرد، چگونه میتوان بدون صرفه هزینه استعدادیابی کرد؟
حداقل من ندیدم آدمی را که بتواند در یک برخورد یا یک تست کوتاه تشخیص دهد کسی بازیگر هست یا نه؟ این امر مستلزم این است فرد حتما دورهای را بگذراند و تجربه تاریخ سینما نشان داده است که بزرگان این هنر همه حتی شده دورهای کوتاه را گذراندهاند.
- در منطقه ۱۱ سالنهای نمایش زیاد و مهمی قرار دارد، به خصوص سالن نمایش مجتمع امام رضا (ع) که تالار اصلی تئاتر شهر است، این حضور چه تاثیری در فرهنگسازی دارد؟
این روزها علاقه خانوادهها به تئاتر بیشتــر شده اســــت و وجــــود مجتمع امام رضا (ع) برکتی است در منطقه که میتوان به واسطه فضای عالی و همین طور وجود پارک ملت که میتواند خانوادهها را در کنار هم قرار دهد از آن استفاده بیشتری کرد، به خصوص در تابستان شاهد رشد برنامههای فرهنگی در این مکانها بودهایم.
* این گزارش پنج شنبه، ۲۸ مرداد ۹۵ در شماره ۲۰۳ شهرآرامحله منطقه ۱۱ چاپ شده است
لینک کوتاه
آوا و نمــــــای شهر
